fbpx

Эрэн сурвалжлах - Page 2

//

“Нүхт тур” руу их хэмжээний мөнгө яагаад шилжүүлэв, Л.Оюун-Эрдэнэ сайдаа!!!

Зорчигчдын хоолыг зогсоосон атал “Нүхт тур” руу их хэмжээний мөнгө яагаад шилжүүлэв…… МИАТ компанийн сэжиг бүхий гүйлгээ, цар тахлын хүнд үед байж боломгүй гэрээ хэлэлцээрүүдийг манай сайт цувралаар хүргэсээр байгаа. Энэ удаад

/

МИАТ хэний саалийн үнээ болсныг илчлэх цаг ойртов

Төрийн өмчит МИАТ компани хагас жилийн өмнөөс гэнэтхэн Сингапур дахь компаниар шатахуунаа цэнэглүүлдэг болж ердөө хагас жилийн дотор Uniline Pte.Ltd компани руу 2 тэрбум шахам төгрөгийг шилжүүлсэн баримтыг бид хүргэсэн. Мэдээллийн араас МИАТ компани www.niigmiintoli.mn сайт нь илт худал, гүтгэлгийн чанартай

Uniline Pte.Ltd руу юуны учир хэдэн зуун саяар нь шилжүүлээд байна вэ, Ерөнхий сайд аа!!!

/

Төрийн өмчит МИАТ компани оны өмнөөс гэнэтхэн Сингапур дахь компаниар шатахуунаа цэнэглүүлдэг болж ердөө хагас жилийн дотор Uniline Pte.Ltd гээч компани руу 2 тэрбум шахам

Та нар чинь ийм арчаагүй хулгайч, луйварчид байсан юм гэж үү! МБХ-ны нэрээр луйвардсан газруудаа буцааж өг Т.Үйтүмэн гавьяат аа!

Монголын Боксын Холбоог тойрсон дуулиан шуугиан Э.Цэндбаатарын шигшээгээс хөөгдсөн, Э.Бадар-Ууганы өмч хөрөнгө луйвардаж өөрийн болгосон хэргээр хязгаарлагдахгүй ээ! Энэ бол тус холбоонд аль эртнээс бугшиж, бугласан идээ бээрийн өнгөн хэсэг.

Монголчууд бид ямар гээч бузрын шуналтай, дийлдэшгүй сувьдаг хүмүүсийг тахин шүтэж, хайрлан хүндэтгэж, өмгөөлөн хамгаалж явдгаа, тэд хариуд нь та бидний өмнөөс хэрхэн “салаавч” үзүүлж, “нулимж” ирснийг нотлох олон факт, баримтуудыг хараад ой гутаж, жигшил хорсол төрж байна.

Алдар цол, өндөр цалин хангамжиндаа үл цадах хомхой луйварчин алдартнуудын эгнээнд Монгол Улсын гавьяат тамирчин Т.Үйтүмэн, Боксын холбооны шүүгч, Монгол Улсын гавьяат Ц.Нандигжав нар нэрлэгдэж байна. Т. Үйтүмэнгийн гэмгүй, задгай яриа, цагаан цайлган инээмсэглэлийнх нь цаана жинхэнэ бэрдийн үнэн төрх нуугдаж байсныг бид мэддэггүй байжээ. Тэр хоёртой холбоотой луйвар, залилангийн хэргийг ЭЦГ-ын Эдийн засгийн гэмт хэрэгтэй тэмцэх хэлтсийнхэн шалгаж эхэлсэн байдаг юм. Тэд чухам ямар хэрэгт холбогдоод байна вэ?

Хэдэн жилийн өмнө Монголын Боксын Холбоо нэрээ гэнэт өөрчилж ,учир нь үл олдох Монголын Олимпийн боксын Холбоо хэмээх нэртэй болсныг спорт сонирхогч бүхэн тод санаж буй байх. Тухайн үед яагаад ийм нэртэй болж байгааг гайхаад өнгөрсөн болохоос бус тодруулж лавлахыг хэн ч оролдоогүй өнгөрч. Гэтэл ингэж нэр өөрчилсний цаана томоохон луйвар, залилангийн хэрэг өрнөсөн байдаг.

Нарантуул захын босс Ш.Сайхансамбуу тус холбооны ерөнхийлөгч байх үеэс Монголын Боксын Холбооны нэр барьж, газрын наймаанд хэсэг нөхөд жинхэнэ гаршиж эхэлсэн нь дээрх гавьяатууд байсан гэхэд үнэхээр итгэмээргүй .

Энэ хоёр “гайтай” гавьяатаасаа суралцан, туршлагажиж “тогоо” руугаа өнгийн өнгөтэй, өөдтэй болгоныг нь боксын үе үеийн алдартнууд хумсалж, хулгайлж ирснийг өнөөдөр Хөдөлмөрийн баатар Э.Бадар-Ууганы жишээн дээрээс монголчууд харж байна.

Монголын боксын тод оддын нэг Т.Үйтүмэн гавьяат 2000 онд зодог тайлснаа мэдэгдэн улмаар Монголын Боксын Холбооны ерөнхий нарийн бичгийн даргаар сонгогдон 2010 хүртэл ажилласан байдаг юм. Тэрбээр энэ хугацаанд холбооны нэрийг дээрхээр сольсон гол хүний нэг байсан юм билээ. Яагаад нэр солих болсны учрыг дор өгүүлэх болно. Монголын боксын спортын зүтгэлтэн болсноор олон сайн үйлийг хийсэн хэдий ч, Үүеэ гавьяат маань үе, үеийнхнийг гомдоож, итгэлийг нь бөхөөсөн, боксын спортынхны эрх ашгийг хөндсөн хэд хэдэн луйврыг зохион байгуулсан гэдэгт нь ил болоод байна. Цагаан цаасан дээр хараар дурайх нотлох бичиг, баримтуудыг үгүйсгэж хэн чадах билээ.

Үүеэ гавьяат МБХ-ны “гал тогоо”-г хариуцдаг болмогцоо МБХ-ны Шүүгчдийн Зөвлөлийн дарга асан Ц.Нандигжавтай хамтран МБХ-г өөрийн гэсэн ордонтой болгохоор хөөцөлдөж эхэлсэнд маш олон хүн баярлан дэмжиж,итгэл үзүүлсэн гэдэг. Гэвч нааштай байсан сураг бүдгэрсээр боксчид өнөөг хүртэл ордон ч үгүй хоцорчээ. Холбооныхоо ерөнхий нарийн бичгийн даргаар таван жил ажилласан гавьяат маань ч ажлаа өгөөд арилж өгч. Ард нь юу болоод өнгөрөв өө?

МБХ нь Монголын Олимпын Боксын Холбоо гэж нэрлэгдэх болсон цагаас энд хамт олон, багаа гэх сэтгэл зүтгэлээс илүү хувь нэгний “гоцлон тоглолт” ноёрхож, боксын нэр хүндийг ганц нэгхэн хүн эрх ашгийнхаа төлөө ашигладаг болсон юм байна.

2012 онд Монголын Олимпын Боксын Холбооны удирдлага шинэчлэгдэж,улмаар холбооны нэрээ хуучнаар нь МБХ хэмээн нэрлэх болсон бөлгөө. Энэ холбоо өмнөх бохир, заваан болгоноос ангижран, эрүүл тогтолцоог Монголын боксын спортод нутагшуулахыг зорьсон байдаг. Тэд жүдогийнхон өөрийн гэсэн ОРДОН-той болохоор томоохон төсөл эхлүүлчихээд байгаатай зэрэгцээд Т.Үйтүмэн, Ц.Нандигжав нарын үед яригдаж байсан ОРДОН-гоо сураглан хөөцөлдөж, барьж байгуулах газар талбайн асуудлыг шийдэж өгөөч хэмээн Нийслэлийн газрын албанд хандсан юм билээ. Эндээс л хамаг нууц илэрчээ. Нийслэлийн удирдлага Монголын Боксын Холбооны нэр дээр хоёр ч удаа газар өгсөн байж. Эхлээд 2003 онд Монголын боксын Ордонг барих нэрээр хотын хамгийн үнэтэй “А”зэрэглэлийн бүсэд авсан газрыг нэгэн үе Боксын холбооны Ерөнхийлөгчөөр ажиллаж байсан Ш.Сайхансамбуу хувьдаа завшиж, зугаа цэнгээний “SS club”, “SS хотхон”-оо байгуулчихаж. Энэ бол тэдний эхний луйвар нь.

Нэгэнт холбооныхоо нэр дээр олгогдсон газраа хоорондоо хуйвалдаад “эд бад” хийсэн учир 2008 онд хоёр дахь удаад газар гуйж орохын тулд Үүеэ гавьяат тэргүүтнүүд бяцхан заль гарган холбооныхоо нэрийг өөрчлөн, Монголын Олимпын Боксын Холбоо болгоод эл нэр дээр нийслэлийн тухайн үеийн удирдлага болох Т.Билэгт, Г.Мөнхбаяр нараар захирамж гаргуулан дахин газар авч чадсан байдаг.

2008 оны есдүгээр сарын 17-ны өдөр Т.Билэгтийн захирамж гарч, Нийслэлийн ИХ-ын дарга байсан Ц.Сандуйгийн шийдвэрээр Баянзүрх дүүргийн нутагт 3677 ам.метр талбайг Монголын Олимпын Боксын Холбоонд эзэмшүүлсэн авч Т.Үйтүмэн гавьяат дур мэдэн 2010 оны арванхоёрдугаар сарын 07-ны өдөр шийдвэр гаргаж, уг газрыг ямар ч үнэ өртөггүйгээр МОБХ-ны Шүүгчдын зөвлөлийн дарга Ц.Нандигжавын хувийн “Дэлпил” ХХК-ны нэр дээр шилжүүлсэн байдаг.

Харин Ц.Нандигжав нь ( Т. Үйтүмэнтэй хамтарч) уг газрыг 2012 оны нэгдүгээр сарын 27-ны өдөр маш өндөр үнэ ханшаар “Шинэ монгол хаад”ХХК-д зарчихсан ажээ.

Тэр хоёр бусдад найр тавин Боксын холбооны өмч болох газруудыг ийнхүү наймаалцахдаа бүхий л бичиг, баримтууд дээр ямар ч үнэ төлбөргүй шилжүүлэв гэсэн байдаг. МОБХ тэгэхээр тэр үед 3677 ам. метр талбайг бусдад бэлэглэх болтлоо бэлтэй болсон байв уу? Т.Үйтүмэн нарт болон Монголын боксын холбоонд ОРДОН хэрэггүй байсан юм бол яах гэж газар гуйсан байх вэ?

Мэдээж энэ бол хэн ч сэжиглэн хардахаар үйл ажиллагаа болжээ. Тэгээд ч энэ асуудал сөхөгдөн шалгагдаж эхэлснээр Т.Үйтүмэн, Ц.Нандигжав нар “Шинэ монгол хаад” ХХК-д тухайн үеийн ханшаар 120 мянган доллар, 80 сая төгрөг болон бас бус биет эд хөрөнгө оролцуулан МБХ-ны газрыг зарсан болох нь илэрсэн юм байна. Хамгийн хачирхалтай нь эл наймаанаас орсон гэх сохор зоос ч Монголын боксын холбооны санхүүгийн данс, тайлан тооцоонд тусгагдаагүй байдаг. Тамирчид тэмцээн уралдаанд оролцож чадахгүй байна, мөнгө санхүү дутаж байна гэсэн гомдол спортынхноос бараг салдаггүй. Тэр тусмаа боксынхон ямагт гомдоллодог. Үүеэ гавьяат энэ талаар телевизийн дэлгэц, сонины нүүр алгасалгүй шахам байнга ярьдаг хүний нэг байсныг монголчууд андахгүй. Тэрбээр энэ муу шар нүүрний буян барагдах болоогүй бололтой, холбоондоо хэдэн төгрөг яаж ийж олж өгөөд байдаг хэмээн ярьдаг байсан. Ард түмэн Үүеэд итгэн, түүнийг хичнээн хайрладаг байлаа. Гэвч гавьяат маань боксын спорт, боксынхоо хамт олны төлөө бус зөвхөн өөрийнхөө төлөө л явж байсан нь харамсалтай.

Ц.Нандигжав, Т.Үйтүмэн хоёрын луйврын хэрэг үүгээр дууссангүй. Баянзүрх дүүрэгт олгогдсон 3677 ам. метр газраа амжилттай борлуулсандаа амтшсан мань хоёр 2010 оны арванхоёрдугаар сарын 28-ны өдрөөр огноолсон Нийслэлийн Засаг дарга асан Г.Мөнхбаярын захирамж гаргуулан, Хан-Уул дүүргийн 10 дугаар хорооны нутаг дэвсгэрт нийслэлийн хүүхэд залууст зориулсан боксын спортын иж бүрэн ЦОГЦОЛБОР барих зориулалтаар Монголын Олимпийн Боксын Холбооны нэр дээр 30000 ам.м талбай бүхий газрыг бас дахин авсан байдаг. Мангар том талбай юм шүү.

Гэвч Т.Үйтүмэн гавьяат эл газрыг эзэмших эрхийг өөрийнхөө хувийн “Апперкот”ТББ-ынхаа нэр дээр бас л шилжүүлсэн байдгийг хэрэг мөрдөх шатанд шалгаж эхэлсэн байна. Тэрчлэн МБХ-нд данстай зарим эд хөрөнгө, спортын тоноглол, төхөөрөмж сураггүй болсонтой ч хоёр гавьяат холбогдож байгаа сураг дуулдаад эхэлжээ. Энэ хэргийг мөрдөн шалгаж байсан ЭЦГ-ын Эдийн засгийн гэмт хэрэгтэй тэмцэх хэлтсийн мөрдөн байцаагч нар Т.Үйтүмэн нараас “хувь” хүртчихээгүй л бол хэргийг хэрхэн шийдсэнээ Монголын ард түмэнд өнөөдөр шударгаар тайлагнах ёстой билээ. Боксчид оо! та нар чинь ийм арчаагүй хулгайч, луйварчид байсан юм гэж үү! Энэ хэрэг хэрхэн шийдэгдснийг эргэн бичиж болно оо!

Эрэн сурвалжлах сэтгүүлзүйн “НАЖ МОГОЙ” үндэсний холбоо

Хуурамч шатахуун үйлдвэрлэгчидтэй хотын мээр холбоотой юу?!

/

Шатахуун түгээх станцын түгээгчид бензин, түлш дутуу шахдаг, тоолуур нь яах аргагүй зааж мөнгөндөө таарсан шатахуун авсан хэр нь хянах самбар дээрх шатахууны заалтын шар гэрэл унтрахгүй, эсвэл хэдхэн км яваад эргээд асдаг талаар жолооч нар, иргэд нэг хэсэг цахим сүлжээгээр шуугисан.

Мэдээллийн мөрөөр Мэргэжлийн хяналтынхан шалгалт хийж, нэр бүхий компани, шатахуун түгээх станцынхан иргэдийг хохироож байсныг тухайн үед мэдээлж байв. Шуугиан тэгэсхийгээд намжсан.

Тэрчлэн түлш, шатахуунтай холбоотой бас нэг дуулиант мэдээлэл тарсан нь Монголд олон жил хуурамч түлш, шатахуун их хэмжээгээр борлуулж байсан тухай байв. Ийм түлш, шатахууны улмаас иргэдийн машины хөдөлгүүр доголдож, засвар, үйлчилгээнд олон сая төгрөг зарцуулан хохирч байгаа талаар УИХ-ын гишүүн Д.Пүрэвдорж, Ц.Анандбазар нараас эхлээд олон хүн мэдээлсэн.

Мэргэжлийн хяналтын байгууллагынхан асуудлыг шалгаж “Үнэн байна, хуурамч түлш, шатахуун борлуулж байжээ” гээд нэр бүхий импортлогч компани, шатахуун түгээх станцуудыг түмэнд зарласан. Төрийн бус зарим байгууллага ч шүүмжилж байв. Олныг хэсэг шуугиулсан энэ асуудал дээрхтэй адил мөн л замхарсан. Хуурамч түлш, шатахуун нийлүүлэгч гол буруутнаар Сингапурт төвтэй “Трафигура” хэмээх компанийг нэрлэдэг.

Түлш, шатахууны худалдаагаар дэлхийд эхний гурав, дөрөвт ордог гэгддэг дэлхийн хэмжээний энэ том компани Монголд үйл ажиллагаа явуулж буй нь сайн хэрэг. Гагцхүү эл компанитай хувийн ашиг сонирхлоор холбогдсон манай сайд, дарга нарт учир их бий юм.

Шатахуун үйлдвэрлэгчид хөнгөн, хүнд гэх хоёр төрлийн бүтээгдэхүүн экспортолдог. Хөнгөн ангилалд “АИ-95”, “АИ-98”-аас эхлээд онгоцны шатахуун гээд хорт хий, хүнд элемент бага ялгаруулдаг түлш, бензин багтдаг бол хүндэд нь уул уурхайн машин механизмын болон усан онгоцны дизель түлш, шатахуун хамаардаг аж.

Дэлхийн зах зээл дээрх үнэ нь ч харьцангуй хямд.

Олон улсаас аль болох хямд, тэр хэрээр чанар тааруу бараа бүтээгдэхүүн хайж явдаг, улс орон, иргэдээ өчүүхэн төдий ч боддоггүй зарим нэг улстөрч, бизнес эрхлэгчдэд “Трафигура”-гийн борлуулдаг хүнд түлш, шатахуун том олз болсон нь мэдээж. Тиймээс манайхан тус компаниас зүүгдээд авсан биз. Их хэмжээний мөнгө эргэлдүүлдэг бензин, шатахууны бизнест дурын хүн орж чаддаггүй нь үнэн.

Том компани, тэдний лоббидсон улстөрчид, төрийн өндөр албан тушаалтнуудын л хийдэг наймаа.

Монголд хуурамч түлш шатахуун борлуулж, хэрэглэгчдийг мэхэлж, машин техникийг нь эвдэн зөвшөөрөгдөх хэмжээнээс давсан хорт хий, хүнд элементүүдийг байгаль орчинд хаяж буйн гол буруутан нь эрх мэдэлтэй хэсэг бүлэг хүмүүс юм. Тэд хямд үнэтэй, онцгой татварт хамаарахгүй, хүнд ангиллын түлш, шатахуун импортолж, цөм ашиг хийхийн тулд керосин, нафта хольж, ШТС, компаниудад нийлүүлж хуйвалдан, хэрэглэгчдийг хууран мэхэлж байна.

Үүнийг “Зөвхөн ганцхан жилийн дотор дээрх хоёр төрлийн бүтээгдэхүүнээс 220 мянган тонныг импортоор оруулж иржээ. Керосин, нафтаг ийм их хэмжээгээр хэрэглэх шаардлага Монголд байхгүй” гэж УИХ-ын гишүүн Д.Пүрэвдорж мэдэгдээд үүнийг хуурамч шатахуун үйлдвэрлэхэд ашигладаг хэмээн хатуухан донгодсон.

Мөн “Сүүлийн зургаан жилийн турш хуурамч түлш, шатахуун борлуулж, улсад жилд 60-70 тэрбум төгрөгийн хохирол учруулсан” гэж өнгөрөгч нэгдүгээр сарын 22-нд хийсэн хэвлэлийн бага хурлын үеэр УИХ-ын гишүүн Ц.Анандбазар ч онцлон мэдэгдсэн. Эндээс харахад керосин, нафтаг оруулж ирэхэд гаалийн онцгой татвар авдаггүй нь “Трафигура”-г Монголд төлөөлж буй эрхмүүдэд алтан боломж болдог юм байна.

Д.Эрдэнэсүрэнгийн том бизнесийнх нь халхавч, брэндийн дэлгүүр нь ШангриЛа-д бий

Сингапурт төвтэй “Трафигура” компанийг Монголд Д.Эрдэнэсүрэн гэх эмэгтэй, түүний хүү Э.Жононбаяр нар төлөөлдөг. Тэдний оруулж ирсэн хүнд түлш, шатахууныг авч керосин, нафтатай хольж, хуурамч бүтээгдэхүүн үйлдвэрлэдэг цөөнгүй үйлдвэр Улаанбаатар, Дархан, Эрдэнэтэд ажилладгийг хэн хүнгүй мэднэ.

Тухайлбал, Нийслэлийн Засаг дарга Д.Сумъяабазарын гэх ийм нэг үйлдвэр Эрдэнэтэд байдаг юм байна. Монгол дахь бизнес нь өргөжиж буй “Трафигура” Улаанбаатараас гадна төмөр зам дагасан хэд хэдэн газарт 5-6 томоохон агуулах байгуулжээ.

Хуурамч түлш, шатахуун “үйлдвэрлэгч” нууц эздээр нэрлэгддэг ээж, хүү хоёрын ашиг орлого ч эрс нэмэгдсэн гэдэг. Гаалийн жирийн нэг байцаагч байсан Д.Эрдэнэсүрэн гэх эмэгтэй хэдхэн жилийн дотор тэрбумтны эгнээнд шилжиж, 4-5 тэрбумын үнэтэй “АСЕМ ВИЛЛА” хотхонд амьдрах болсон юм байх.

Нэг л өдөр жирийн байцаагчаас ГЕГ-ын хэлтсийн дарга болон огцом дэвшсэнийг нь тус газрын дарга Б.Асралт, түүний хадам ах УИХ-ын гишүүн Сү.Батболд нартай холбодог.

Монголд хуурамч түлш, шатахуун үйлдвэрлэгч гол буруутнаар нэрлэгдээд байгаа ээж, хүү хоёрын цаана нэр бүхий олны танил хэд хэдэн эрхэм бий. Тэд буюу керосин, нафта импортлогч болон тэднээс авч хүнд түлштэй хольж найруулж байгаа компаниуд гэм зэмийг хуваалцах ёстой.

Энэ гэмээс “Трафигура” ч ангид байх учиргүй.

Дэлхийн хэмжээний худалдааны том компани юм бол том л байх хэрэгтэй. Нэр дээр нь дөрөөлөн хуурамч түлш, шатахуун үйлдвэрлэгч манай дарга нарын хамгаалалт бүхий компаниудтай байгуулсан гэрээ энэ тэр байдаг бол цуцалж, Монгол дахь үйл ажиллагаагаа тунгалагшуулах учиртай.

Хуурамч түлш, шатахуун үйлдвэрлэж байгааг шалгасан төрийн байгууллагууд шиг бид ч энэ сэдвийг орхихгүй, үргэлжлүүлэн сурвалжлах болно.

Эрэн сурвалжлах сэтгүүлзүйн НАЖ МОГОЙ үндэсний холбоо

“Хөдөлмөр эрхлэлтийн ур чадварыг дээшлүүлэх” төслийн 1 сая ам.доллар бас хааччихав аа, А.Ариунзаяа Сайд аа!

/

Дахиад л Хөдөлмөр, нийгмийн хамгааллын яамны сайд, дарга нартай холбоотой  төсөл, хөтөлбөрүүдийн ээлжит нэгэн баримтыг АТГ-ын дарга, тэргүүн комиссар З.Дашдаваа Танаа дэлгэе!

ХНХЯ-нд гадаадын буцалтгүй тусламж, урт хугацааны хөнгөлөлттэй зээлээр тус бүр нь 1 сая ам. долларын санхүүжилттэй 12 төслийг 2020-2021 онд хэрэгжүүлсэн байдгийг бид өмнөх цуврал нийтлэлдээ дурьдаж хөндсөн. Энэ 12 төслөөс 8 төслийнх нь гүйцэтгэл, үр дүнгийн талаар ямар нэгэн мэдээ, мэдээллийг тус яам тайлан болон шилэн дансандаа огт тусгаагүй нь сэжигтэй бөгөөд, өөрөөр хэлбэл ард иргэд, нийгэмд ил тод байлгах учиртай хуулийг зөрчин яагаад нууцлав гэдгийг эрэн сурвалжилж эхнээс нь илчилж бичиж эхэлсэн билээ.

Тус яамныхан Японы Засгийн газрын буцалтгүй тусламж болох 1.2 сая ам.долларын санхүүжилттэй “Ковид-19 цар тахлын үеийн нийгмийн ядуурлыг тэгш байдлын өгөгдөл ашиглан судлах нь” нэртэй төслийг хэрхэн хэрэгжүүлж, ямар үр дүнд хүрснийгээ хэнд ч мэдэгдэлгүй, тайлагналгүй “залгичихсан” шигээ бас нэгэн төслийг А.Ариунзаяа сайд өөрөө шууд биечлэн хариуцсан ажил үүргийнхээ хүрээнд “алга” болгочихсон байх нь хачирхалтай санагдаж байна.

Азийн хөгжлийн банк, Монгол Улсын Засгийн газрын хөнгөлөлттэй зээлээр ХНХЯ-наас “Хөдөлмөр эрхлэлтийн ур чадварыг дээшлүүлэх” нэртэй төсөл хөтөлбөрийг 2015-2021 он хүртэл 5 жилийн хугацаанд санхүүжүүлж, хэрэгжүүлэхээр болж АХБ-наас 25 сая ам.долларын хөнгөлттэй зээлийг олгосон байдаг.

Монголын хөгжлийн нэн тэргүүний шаардлага болсон хөдөө, аж ахуй, барилга, зам тээврийн салбарт мэргэжлийн боловсрол, сургалт зохион байгуулах, энэхүү сургалтыг явуулах үндсэн баазыг бий болгох, тогтолцоог бүрдүүлэх нь төслийн гол зорилго гэж тодотгосноос харахад төслийн ач холбогдол бол асар их байж.

Гэвч энэ төсөл хэрэгжсэн эсэх өнөөг хүртэл тодорхой бус явж иржээ. Зорилтот салбарууд дээр нь энэ 5 жилийн хугацаанд ямар ч ахиц гарсангүй. Тухайн үед төслийн хэрэгжих хугацаанд Монголын мэргэжлийн боловсролын салбарыг дэлхийн жишигт хүргэсэн байх болно хэмээн тэр үеийн сайдынх нь  амлаж байсан бичлэг нь байна. Тэгээд энэ салбар дэлхийн жишигт хүрсэн нь хаана байна. Энд асар их мөнгө цутгасан. Тэр мэргэжлийн боловсрол, сургалтын суурь бааз, тогтолцоо ч бахь байдгаараа. Мэргэжилтэй ажиллах хүчин барилга, зам тээвэр, хөдөө, аж ахуйн салбар дутагдаж, ангаж цангаж, хатаж байна.

Тэгэхээр төсөл ямар ч үр дүнгүй болсон гэсэн үг мөн үү, А.Ариунзаяа сайд аа!

Магадгүй Та энэ төсөл надад хамаагүй өмнөх сайд нартай холбоотой гэсэн улигт тайлбараа өгөх гэж байна уу?  Тэгвэл яг Танд хамаатай баримтыг нь сугалж онцлоё л доо Сайд аа!

“Хөдөлмөр эрхлэлтийн ур чадварыг дээшлүүлэх” төслийн хаалтын жилийн хүрээнд танай яаманд 2020-2021 онд 1 сая ам.долларын санхүүжилттэй ажил үйлчилгээний хөтөлбөрийг хэрэгжүүлсэн байх юм. Энэ төслийн гүйцэтгэлийн талаар нэг үг, өгүүлбэр ч танай яамны тайлан, шилэн дансанд өмнөх төслүүдийн адил алга.

Бидний өмнө дэлгэсэн баримт, материалын мөрөөр танай яамны Төрийн нарийн бичгийн дарга тань шилэн дансанд шивэлт хийж тайлан оруулдаг ажилтнаа буруутган халсан тухайгаа мэдэгдсэн. Одоо энэ удаа хэн гээч ажилтнаа золигт гарах төлөвлөгөөтэй байгаа вэ!

Гаднын хамтрагч, төслийг санхүүжүүлэгч байгууллагууд чинь бүх материалаа ил тод, шударгаар дэлгэж, гүйцэтгэл, үр дүнгээ тов тодорхой зарлан мэдээлдэг гэдгийг Та мэддэггүй хэрэг үү? 

Эрхэм сайд Таны болон танай удирдлагын багын туйлын хариуцлагагүй, туйлын ойлгомжгүй, сэжиг бүхий үйлдлүүдийн цаана ард түмний, татвар төлөгчдийн мөнгийг ийм гоё нэртэй төсөл, төлөвлөгөөний нэрэн дор  цадаж ханах сэтгэлгүйгээр ул мөргүй ”залгичихдаг” схем оршин байгаа юм биш биз дээ! 

Төсөл хөтөлбөрийн санхүүжилтийг хамгийн үр дүнтэйгээр зарцуулсан байх, тэгээд мэдэхийг хүссэн хэнд ч тэр бүхэн тодорхой байх ёстой юм биш үү!

Нам даган далдагнаж, хэн нэгэн эрх мэдэлтний цүнхийг барьж, гутлыг тослон, хүүхдүүдийг нь цэцэрлэг, сургуулиад нь хүргэж авч, нааш цааш зөөхөөс өөрөөр нэг өдөр ч улс нийгэмд ажиллаж үзээгүй хэрнээ, төд удалгүй төрийн чухал хариуцлагатай албанд оччихдог залуучууд өнөөдөр төрийн дархлааг хэрхэн унагааж байгаа билээ дээ.

Тэдний хөрөнгө, орлогын мэдүүлгийг харахад бүгд л Танай яамны тайлан, шилэн данс шиг туйлын ойлгомжгүй, бүдэг бадаг, басхүү сэжиг төрүүлэм байдаг шүү дээ. Аль нэг яам, тамгын газар тань шиг түр зуур Сайд, Төрийн нарийн, газар, хэлтсийн даргын суудлаар “шагнагдаж” очсон нөхөд тэрбум тэрбумын хөрөнгө, орлоготойгоо бичсэн байдаг юм билээ.

Арга зам, хөрөнгөждөг нууц нь энэ их мөнгөн дүнтэй төсөл хөтөлбөрүүдийг залгичихдагт байдаг юм биш биз.

А.Ариунзаяа сайд Та хийгээд танай Төрийн нарийн бичгийн даргаас өөр энэ төслүүд хэрхсэнийг мэдэх, тайлбарлах хүн үгүй шүү дээ. Тиймээс та яг одоо тайлбарлах хэрэгтэй болж байна.

Үүний өмнө Та авлига авч албан үүргээ буруугаар ашиглаж, иргэдийг хохироосон Нийслэлийн нийгмийн даатгалын газрын байцаагч нарт хатуу хариуцлага тооцож, хариу мэдэгдэнэ гээд сураггүй алга болсон. Тэр хариугаа ч хамтад нь өгөхийг танаас шаардаж байна. “Хөдөлмөр эрхлэлтийн ур чадварыг дэмжих “ төслийн тайлангаа, шилэн данстайгаа дэлгээч САЙД АА!

Жич: Дээр дурьдсан төслийн ажил, үйлчилгээний төлөвлөгөө, тус бүр нь 25 мянгаас 100 мянган ам.долларын үнийн дүн бүхий худалдан авалт, зөвлөх үйлчилгээ бүрийн задаргааны  жагсаалтыг хавсаргав.

Эрэн сурвалжлах сэтгүүлзүйн “Наж могой” үндэсний холбоо

Хотын удирдлагуудыг Худалдаа хөгжлийн банкнаас “томилуулдаг” уу?

/

Нийслэлийн өнгөтэй өөдтэй бүхэн алгуураар алга болсоор байна. Цувралаа бид “Улаанбаатар сан” хэрхсэнээр эхлэе…

1997 он. Ардчилсан хотын анхны дарга гэгддэг Ж.Наранцацралт “Улаанбаатар сан”-г байгуулав. Сангийн зорилго нийслэлийг хөгжүүлэх. Тодруулбал, Нийслэл Улаанбаатар хотыг хөгжүүлэх, хот тохижилтыг сайжруулах, хотын төсөв санхүүгийн чадамжийг нэмэгдүүлэх, иргэдийн нийгмийн асуудлыг шийдвэрлэх байв. Санхүүжилт нь гадна, дотны хандив, буцалтгүй тусламжаар төвлөрүүлсэн хөрөнгө байлаа.

Үүнээс жил хүрэхгүй хугацааны дараа тэрбээр Ерөнхий сайд болж, хотын даргаар М.Энхболд томилогдов. Энэ үеэс Улаанбаатар сан тойрсон аалзны тор нэхэгдэж, хамаг хулгай луйврын эхлэл тавигджээ.

1998 он. Улаанбаатар сангийн Удирдах зөвлөл санд төвлөрсөн хөрөнгийг “угаах”, огцом өсгөх зорилгоор “Улаанбаатар банк”-ийг байгуулав. Банкны зорилго нь нийслэлийн санхүүгийн нөөц хөрөнгийг бий болгон төвлөрүүлж, орон сууц болон дэд бүтцийг хөгжүүлэхэд хөрөнгө оруулах, тодорхой хөтөлбөр төслийг санхүүжүүлэх гэсэн гоё тайлбартай ч үнэндээ сангийн мөнгийг саах шинэ крант нээсэн хэрэг байлаа. Тухайн үед Улаанбаатар хотын банкыг байгуулж, дүрмийн санд нь 500 сая төгрөг оруулахаар шийдсэн байдаг. Банк байгуулахад шаардлагатай нэг тэрбум төгрөгийн дутууг иргэн Ц.Дашдорж 250 сая, Д.Ганзориг 250 сая төгрөг гарган бүрдүүлсэн гэдэг ч банкны 75 хувийг нийслэл, үлдсэн 25 хувийг УИХ-ын гишүүн асан Т.Бадамжунай тэргүүтэй хотын захиргааны удирдах албан тушаалтнууд эзэмшиж байв.

2000 он. Хотын дарга М.Энхболд Улаанбаатар санг улсын үйлдвэрийн газар болгон, өнгөн дээрээ өргөжүүлж байгаа гэх боловч халаасыг нь томсгож, жижиглэн хэрчих “нядалгааны” бэлтгэлийг хангасан байдаг.

2002 он. Улаанбаатар сан улсын үйлдвэрийг Хязгаарлагдмал хариуцлагатай компани (ХХК) болгох шийдвэр гаргав. Энэ үеэс анх байгуулсан үүрэг, зорилго бүрэн үгүй болов. Хотын зарим газар гэрэл гэрэлтүүлэг, чимэглэлтэй болж байсан ч үнэн чанартаа хотын газрыг эзэмшигч, захиран зарцуулах эрх ганц энэ компанид хэдийнэ төвлөрдөг болсон байлаа.

Нийслэлийн өмчийн гэх газар дээр орон сууцууд шил дараалан сүндэрлэв. Гэвч тэр байрууд нь “Улаанбаатар” ХХК-ийн үндсэн хөрөнгийн бүртгэлд байхгүй. Ганц, нэг орсон нь үл хөдлөх хөрөнгийн гэрчилгээгүй байсан тухай Нийслэлийн Аудитын 2006 оны тайланд тодорхой дурьдсан байдаг.

Ийнхүү байгуулагдсан цагаасаа эхлэн хулгайн санаа өвөрлөсөн хотын удирдлагуудын гараас гарт зусаарсаар байсан “Улаанбаатар” компанийн дансанд 1999-2006 оны хооронд 56 тэрбум төгрөг орсон байдаг. Энэ дүн, эл он цагаас хойш тус компани тайлан ч гаргахаа больж, сураг алдарсан.

Тухайн цаг үеүдэд буюу 2003-2004 онд Нийслэлийн Засаг дарга М.Энхболд одоогийн Дүнжингарав хорооллоос зүүн тийш Амгалан хүртэлх 970 га хоосон байсан газрыг “Мон-Уран” компанид “бэлэглэн” жаалж байв.

….. Улсын үйлдвэрийн газар компани болохтой зэрэгцэн Улаанбаатар сангаас Улаанбаатар банкны адилаар “Улаанбаатар хотын даатгал” компанийг байгуулсан. 100 сая төгрөгийн дүрмийн санд 40 хувийг нь хот, үлдсэнийг нь иргэн Г.Гантөмөр, Ц.Лхагвасүрэн, Ц.Чойбат, Д.Сүхбат, Р.Энхзаяа, Д.Нарантуяа нар тус бүр 10 саяыг нь оруулсан гэдэг.

Нийслэлийн бүх аж ахуйн нэгж байгууллагын эд хөрөнгийг эрсдлээс хамгаалах зорилготой гэлцэж байсан ч үнэн хэрэгтээ өөрсдийн зувчуулсан эд хөрөнгөө хамгаалж, нийслэлийн гэх данстай болгоныг эвийг нь олж мултлах арга сэдсэн нь тэр байв. Үүнийг дүрмийн сангаа нэмэгдүүлэх нэрээр нийслэлчүүдийн хувийг 2005 онд 8, 2017 онд 4 хувь болтол бууруулж, эцэстээ “Тэнгис” кино театрыг хотын иргэдийн өмчлөлөөс гаргасан хөгийн шийдвэрээр нотолж болно.

Хайрлаж хамгаалаад байгаа нэрийдлээр тусгай хамгаалалтын хууль гээчийг УИХ баталж, Туул, Тэрэлжийн сав газруудаас 4000 га газрыг нь БОЯ-ны сайд агсан У.Барсболд зарсан гэх үйлдэлтэй яг ижил.

Улаанбаатар банкны нийлүүлэгчдийг засаг дарга 2001 онд хуралдуулж, дүрмийн санг хоёр тэрбум болгон нэмэгдүүлж “Улаанбаатар сан”-гаас 500 сая төгрөг нэмж оруулах шийдвэр гаргасны дагуу иргэн М.Алтангэрэл 200 сая, Я.Дашзэвэг 100 сая, Р.Энхзаяа 200 сая төгрөгийг тус тус оруулахаар болсон байдаг. Тэрчлэн Улаанбаатар хотын аж ахуйн нэгжийн бүх байгууллагыг зөвхөн энэ банкинд дансаа нээж, заавал үйлчлүүлэхийг шаардсан ичгүүртэй он жилүүдийг нийслэлчүүд хараахан мартаагүй байна.

Эл цагаандаа гарсан энэ мөнгө угаалтын үрээр сангийн хөрөнгө гэрлийн хурдаар томорч Улаанбаатар банкны хувь нийлүүлэгчдийн 2003 оны 10 дугаар сарын 15-ны өдрийн 03 тогтоолоор тус банкны дүрмийн санг таван тэрбум төгрөг болгон нэмэгдүүлж, үүнд нь Т.Болдхүү 1.5 тэрбум, Б.Цогхүү 500 сая, Г.Баттөмөр 500 сая төгрөг оруулсан гэгдэж хувь нийлүүлэгч болж байв. Нээлттэй зарлаагүй атлаа, зөвхөн энэ иргэд яагаад хувь нийлүүлэгчид болов гэх хэл ам хэсэг хүрээнд бужигнаад намжсан.

Ийм байдлаар дүрмийн санг өсгөх нэрээр өөрсдийн хүмүүсээ шил дараалан чигжсээр Улаанбаатар банкны ихэнхийг М.Энхболдын баг гартаа оруулав.

… 2006 оны аудитын тайланд Улаанбаатар банкинд оруулсан хөрөнгө оруулалтыг 1.6 тэрбум төгрөгөөр үнэлж банкнаас гэрчилгээ олгосон боловч бүртгэлдээ авах шийдвэр ирээгүй гэдгээр шалтаглан Улаанбаатар сан хөрөнгө оруулалтаа нэмэгдүүлж бүртгээгүй, тайлагнаагүй, үнэлгээ хийлгээгүй байдаг.

2013 он. Улаанбаатар банкийг хувьчлав. Энэ талаар М.Энхболд “Улаанбаатар” банкийг “Улаанбаатар сан”-гийн хөрөнгөөр байгуулсан. Гэтэл УИХ банкны дүрмийн сан 4 тэрбум төгрөг байсныг 8 тэрбум болгох хууль гаргасан. Харамсалтай нь, Нийслэлийн төсөв болон “Улаанбаатар сан”-гаас дахин 4 тэрбум төгрөг гаргаж, “Улаанбаатар” банкийг хуульд заагдсан хэмжээнд ажиллуулах боломж санхүүгийн хувьд байгаагүй. Тийм учраас “Улаанбаатар” банк татан буугдаж, нэр бүхий 2-3 хүн тодорхой хувийн хөрөнгөө гаргаж, хуульд заагдсан шаардлагад нийцүүлэн “Улаанбаатар хотын банк” гэдэг шинэ банкийг “Улаанбаатар сан”-тай хамтарч байгуулсан. Тэрнээс хойш энэ банк хувьчлагдсан зэрэг асуудал бол миний дараа дараагийн ажиллаж байсан хотын дарга нарын үед хийгдсэн ажил” хэмээн гүлдийж, өөрөөсөө зайлуулсан байдаг юм.

Хувьчлах үед 50 тэрбум төгрөгийн хөрөнгөтэй байсан банкийг 3-хан тэрбум төгрөгөөр хувьцаа эзэмшигчдэд хувьчилсан нь улаан цагаандаа гарсан хөгийн луйврын тод жишээ гэмээр.  Хувьчилсны дараа банкны нэрэнд хотын гэдэг үг нэмж, зам мөрийг нь төөрүүлсэн билээ.

2015 он. НИТХ-ын Тэргүүлэгчдийн ээлжит хуралдаанаар “Улаанбаатар сан” ОНӨААТҮГ-ыг татан буулгах шийдвэр гаргав. Хэрэгцээгээ гүйцэлдүүлж, тасдаж хэсэгчлэн халаасласан “амьгүй” санг өөрөөр яалтай ч билээ. Нөгөөтэйгүүр эл шийдвэр Улаанбаатар хотын банк сахал хочит Д.Эрдэнэбилэгийн мэдэлд бүрэн шилжүүлэхийг зөвшөөрсөн зөвшөөрөл болсон юм.

Ийнхүү “Улаанбаатар сан” ХХК,  Д.Эрдэнэбилэг, Д.Батжаргал нарын хувь нийлүүлэгчидтэй байсан Улаанбаатар банк дээрмийн гэмээр замаар урссаар талийж одсон.

Хувь нийлүүлсэн гэх иргэд нь ганц төгрөг дутаалгүй ногдол ашиг авч байсан атал “Улаанбаатар сан”-д хэзээ ч ногдол ашиг өгч байгаагүйг Улаанбаатар хотын  банкны 2008.01.14-ний 84 тоот албан бичигт “…Монголбанкны Ерөнхийлөгчийн 2007.04.23-ны А/12 тоот тушаалын 3 дугаар заалтад өмнөх жилийн хуримтлагдсан ашгийг хуваарилахгүй байх, өөрийн хөрөнгийг 1.0 тэрбум төгрөгөөр нэмэгдүүлэх зэрэг үүрэг өгөгдсөний дагуу энэ асуудал одоог хүртэл шийдэгдээгүй байгаа…”, мөн Монголбанкны 2009.03.01-ний 1/268 тоот албан бичигт … банкуудын эрсдлээ даах чадварыг бууруулахгүй байх, өөрийн хөрөнгийн харьцааг хангалттай өндөр түвшинд барих шаардлагатай байгаа тул аливаа хэлбэрээр ногдол ашиг хуваарилахгүй байхыг мэдэгдье” гэх зэрэг тоотууд нотолно.

Тэрчлэн Нийслэлийн аудитын газраас 2012 онд хийсэн шалгалт ч үүнийг нотолж байгаа юм.

Улаанбаатар банк 2008-2011 онуудын ногдол ашигт 2880.2 сая төгрөг олгохоор, 2012 онд 809.3 сая төгрөгийн ногдол ашиг хуваарилахаар тооцсон ч хувь нийлүүлсэн гэх иргэд л ашгийг хүртэж байснаас Улаанбаатар санд огт нийлүүлээгүй. Үе үеийн хотын удирдлагууд ч нэхэж байгаагүй нь эргэж сөхмөөр, хариуцлага нэхмээр анхаарал татсан асуудал байдаг.

Эцэстээ данс нь 00.0 заасан санг татан буулгаж, завсар хооронд хувь нийлүүлэн орж ирж байсан иргэд усанд хаясан чулуу шиг уусан алга болсоор “сахал” Д.Эрдэнэбилэгийн хувь хэмжээ огцом нэмэгдэж, банкны 99 хувийг эзэмшигч болж хувирсан.

Ингээд бүр зүйл дуусгаж, 2020 онд Худалдаа хөгжлийн банктай нэгтгэн газрын хөрснөөс арчив.

Худалдаа хөгжлийн банк гэх улс төр, бизнесийн бүлэглэлийнхэн Улаанбаатар сангийн хөрөнгийг Улаанбаатар хотын банк гээч рүү шилжүүлэн баллуурдах явцдаа автобусны буудал бүрийг ангайтал “залгисан” байдаг юм.

Уншигчид санаж буй бол Э.Бат-Үүл Нийслэлийн Засаг даргаар ажиллаж байх үедээ “Улаанбаатар сан”-гийн үйл ажиллагааг сэргээнэ, хөрөнгө мөнгийг буцаан төвлөрүүлнэ хэмээн попорч, олны анхаарлыг тийш ийш сэлгээн самарч байгаад эцэстээ татан буулгачихсан шүү дээ. Түүний Нийслэлчүүдэд биш Худалдаа хөгжлийн банкинд ашигтайгаар гаргасан нэг дэх түүхэн шийдвэр энэ байв.

Удаа ч үгүй “сахал” Д.Эрдэнэбилэгт Э.Бат-Үүлийн барьсан удаах бэлэг нь автобусны буудлууд байлаа.

Буурал үст баатрын үеэс автобусны буудлууд гэрэлтэй, гэгээтэй, өнгө үзэмжтэй болсон уу гэвэл болсоон. Гэхдээ үүний цаана давхар маш том эрх ашиг явж байсныг хэн ч анзаарсангүй.

Нийслэлийн өнгөтэй өөдтэй газар бүрийг эзэмшдэг Худалдаа хөгжлийн банк автобусны буудлуудыг ч 50 жилээр эзэгнэх эрхийг авч, 2014 онд хотын дарга Э.Бат-Үүл, Худалдаа хөгжлийн банкны гүйцэтгэх захирал Б.Мэдрээ, “JCDecaux” группийн Монгол дахь салбар “Жэй Си Дэко Монголиа” ХХК-ийн гүйцэтгэх захирал Жан-Мари Импероре нар санамж бичиг байгуулж, гарын үсэг зурж байв.

Францын “JCDecaux” группээс холбогдох зөвлөгөө тусламжийг аван Улаанбаатар хотын 200 цэгт автобусны буудал, гудамж талбайн байршил заасан чиглүүлэгч, тээврийн хэрэгсэл, такси, метро, дугуйны замын зогсоолын хүлээлгийн талбайд байгууламж барихаар гэрээг үзэглэж байсан ч Францид төвтэй “JCDEUX Mongolia” нь Худалдаа хөгжлийн банкны “охин” компани гэдгийг өдгөө толгойтой бүхэн мэдэх болсон.

Тус компанийн ТУЗ-ийн дарга нь Ерөнхий сайд, эрх баригч намын дарга Л.Оюун-Эрдэнийн албан зөвлөхөөр томилогдоод буй Э.Долгион юм. Тэрбээр 2020 оны УИХ-ын сонгуульд АН-аас нэр дэвшихдээ эл компанийн талаар намтартаа оруулсан байдаг.

Автобусны буудлуудын газрыг 50 жилээр эзэмших эрхийг авахдаа “Жэй Си Дэко Монголиа” компаниас нийслэлд 20 орчим тэрбум төгрөг төлсөн гэдэг ч энэ мөнгө хэзээ, аль дансанд орсныг хэн ч хэлж чаддаггүй юм билээ. Тэрчлэн гаргасан мөнгө бүрээ гайхалтайгаар хэд дахин нугалж чаддаг банкирууд автобусны буудлуудын өнгө үзэмжийг аятайхан болгосон ч зам дагуух зар сурталчилгааны бүхий л самбарыг татан буулгах хорон шийдвэрийг давхар гаргуулж, гудамж талбай дахь зарлалын мөнгийг зөвхөн “Жэй Си Дэко Монголиа” руу урсгах хожоотой “наймаа”-г хийчихсэн байх аж.  

Үүгээр зогсохгүй үе үеийн хотын удирдлагуудыг Худалдаа хөгжлийн банк томилуулдаг уу гэмээр.

Хотын мээр асан Ц.Батбаяр, Г.Мөнхбаяр нар хотын төвийн, нийтийн эзэмшлийн, өндөр үнэлгээтэй олон газар, цэцэрлэгийг энэ хоёр банкны мэдэлд шилжүүлсэн байдаг. Тухайлбал, Нийслэлийн засаг дарга асан Г.Мөнхбаяр гэхэд 2012 оны сонгуульд нам нь ялагдсаны дараа, хотын шинэ захиргаа байгуулагдахаас урьтаж наадмын өмнөх өдөр Сүхбаатарын талбайн урд хэсгийг өмнөх цэцэрлэгтэй нь хамт, УБ зочид буудлын өмнөх цэцэрлэг, Тагнуулын Ерөнхий Газрын өмнөх цэцэрлэг, Ю.Цэдэнбалын талбай ба цэцэрлэг, Академич Б.Ширэндэвийн хөшөөтэй Оюутны талбайг цэцэрлэгтэй нь Улаанбаатар банкны эзэмшилд шилжүүлж байсан юм.

Суусан газраасаа шороо атган босдог сахал хочит Д.Эрдэнэбилэг энэ удаад хотоос юу салгахаар шийдчихсэн суугаа бол гэдэг анхаарал татна. Түүний “тэлээ хурга” гэгддэг Э.Долгион нь Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнийн зөвлөхөөр томилогдохоос өмнө хотын мээр Д.Сумъяабазарыг Уул уурхайн сайд байхаас нь эхлэн алхам холдолгүй дагасан байдаг.

Хотын дарга Д.Сумъяабазар ч Үндэсний хөрөнгө оруулалтын банкаа амьд мэнд авч явахын тулд Худалдаа хөгжлийн банкны түшиг тулгуурыг хахаж, ханатлаа авсан гэгддэг.

Ямартаа ч энэ бүгдийн эцэст Улаанбаатар хотын банк нэрээр Д.Эрдэнэбилэгийн халаас руу шингэж алга болсон “Улаанбаатар сан”-гийн хөрөнгийг нэхэн хөөх цаг ирснийг нийслэлчүүдэд ийнхүү сануулан сэргээв.

Хумхын тоос мэт алга болсон Улаанбаатар сан бол хотын иргэдийн өмч юм…

Эрэн сурвалжлах сэтгүүлзүйн “НАЖ МОГОЙ” үндэсний холбоо

Татан буугдсан компанид тэрбум тэрбумын ажил өгсөн Сайдыг, Төрийн нарийнтай нь шалгана уу, АТГ-ын дарга аа!!!

/

Цар тахлын хүнд үед хөрөнгө мөнгөгүйн зовлон тоочиж яваа А.Ариунзаяа сайдын хараан дор гадна, дотны санхүүжилт бүхий тэрбумаар хэмжигдэх олон төсөл хөтөлбөр хэрэгжиж байна. Харамсалтай нь салбар нь түүнд томддог бололтой, хамар дор нь хэмжээ хязгааргүй, зарим нь бүр тус яаманд зохион байгуулалттай хулгай нүүрлэчихээ юү гэмээр мөнгө урсчээ.

Өөрийгөө IT технологийн супер баг бүрэлдэхүүнтэй хэмээн сайрхдаг ганц сайд нь боловч үнэндээ Л.Оюун-Эрдэнийн танхимын хамгийн эмх цэгцгүй мэдээлэлтэй, цахим сайт нь зуун задгай, жаран хагархай гэдэг шиг дэндүү замбараагүй аж.

Ямартаа нэг бүр нь сая долларын өртөгтэй 12 төсөл хөтөлбөр хэрэгжиж байгаа гэх боловч яамны сайтад ердөө дөрвийнх нь мэдээллийг оруулсан байгаа юм. Энэ нь эмх замбараагүй, салбарын ажлаа гартаа оруулаагүйтэй нь холбоотой юу, эсвэл Төрийн нарийн бичгийн даргынхаа хэр хэмжээг давдаггүйгээс нь болдог уу.

Ил зарлагдсан 4 төслийн зарцуулалт нь дэндүү хайран байгааг шилэн данснаас нь харж болно. Нэн чухал зорилго, зориулалт бүхий төслүүдийн мөнгө оффис тохижуулах, компьютер авах зэрэг ахуйн зардалд урссанаас гадна татан буугдсан компанийн данс руу хэдэн зуун саяар шилжсэн байгаа нь анхаарлын гадна үлдээж болохгүй асуудал юм. 

Тухайлбал, Хүнс тэжээл нийгмийн халамжийн төсөл нэмэлт санхүүжүүлэлт 3086мон-гийн хөрөнгийн ихэнх “Ай Ти Зон” ХХК руу шилжсэн байгаа нь хачирхалтай.

Хүнс тэжээл, нийгмийн халамжинд зориулагдах ёстой мөнгөнөөс тус компани 2020.07.07-нд НДЕГ-ыг цахимжуулах нэрээр 104.414.257.92 төгрөг, 2020.09.25-нд НДЕГ-ын архив цахимжуулахад 221.880.298.08 төгрөг, 2020.12.02-нд НДЕГ-ыг дахин цахимжуулахад 47.761.872.42 төгрөг, 2020.12.02-нд НДЕГ-ын мэдээллийн системийг хөгжүүлж нэвтрүүлэх гэх нэрээр 416.059486.29 төгрөг, 2020.12.08-нд зөөврийн компьютер, таблет болон зургийн камерын хэрэгсэл нийлүүлэхэд 247.342.800.00 төгрөг, 2020.12.08-нд НДЕГ-ыг дахиад л цахимжуулах нэрээр 50.152.000.00 төгрөг, 2020.12.09-нд нь суурин компьютер нэмж нийлүүлэхэд 289.836.500.0 төгрөг гэхчлэнгээр ердөө ганцхан улирлын дотор 1.3 тэрбумыг авчихсан байх юм.

Тэрчлэн тус төслийн мөнгөнөөс “Бодь электроникс” ХХК-ийн дансанд судалгааны мэдээлэл цуглуулах ажилд зориулсан таблет нийлүүлэх гэх утга бүхий гүйлгээгээр 2020.08.14-нд 140.877.000.0 төгрөг, үүнээс сарын дараа буюу 2020.09.21-нд 328.713.000.0 төгрөг шилжүүлжээ. Ер нь ч “Хүнс тэжээл, нийгмийн халамжийн төсөл нэмэлт санхүүжүүлэлт 3086мон” нэрт эл төслөөр сайд бүсгүй Төрийн нарийн бичгийн даргатайгаа хамтдаа тоглочихоо юу гэж хардмаар.

Учир нь төслийн мөнгөний зарцуулалт дотор “Мэдээллийн технологийн хяналтын зөвлөх Ө.Эсболд” гэж нөхөр рүү 144 саяыг, салбарын мэдээллийг хэвлэл мэдээлэл болон нийгмийн сүлжээгээр тараах ажилд гээд хоёрхон ТББ-руу нийтдээ 200 саяыг, МҮОНРТелевиз рүү дангаар нь 200 саяыг тус бүр “шидчихсэн” байна. Цар тахлын хүнд үед мөнгөөр бүр нэг бялхаж цалгиж байгаа нь эндээс харагдаж байгаа юм.

Үүгээр зогсохгүй тус яамны Төрийн нарийн бичгийн дарга болон эрхэм сайдтан хамтдаа өөр ч олон төсвийн мөнгийг тодорхой хяналтгүй зарцуулсан байгааг шилэн данс нь хангалттай нотолж өгнө.

Монгол Улсын Засгийн газар Азийн хөгжлийн банкнаас зээл аван байж Хөдөлмөр эрхлэх ур чадварыг дээшлүүлэх төслийг хэрэгжүүлж байгаа.

Гэтэл төслийн санхүүжилтийн тодорхой хэсэг нь “Нутгийн буян” ХХК болон “Нутгийн буян групп” ХХК-ийн данс руу шилжсэн байна. Эл хоёр компанийн захирал нь Л.Бат-Орших.

Өвөрхангай аймгийнхан түүнийг “тендэрчин” гэж тодотгодог юм билээ. Сонгууль бүрээр сортолзон байнгын ажиллагаатай парламентын босго давах санаархлаа цухалзуулж явдаг нэгэн. УИХ-ын гишүүн асан Д.Зоригтын эзэмшлийн “Highland park” ресторанд 5000 ам.долларын гишүүнчлэлтэй такстай тусгай хүлээн авалтад Л.Бат-Орших оролцож, өнөөх санаагаа намын удирдлагууддаа хүчлэн дуулгаж явсан мэдээ чих дэлссэн нь саяхан.

Тэрбээр Өвөрхангайд Засаг даргаар ажиллаж байсан, МАН-ын батлахт Г.Ганболдтой багын андууд. Одоо бол бизнесийн хамтрагчид буюу хэн хэн нь тендэрчид болсон. Дундаа барилгын компанитай гэдгийг нутгийнхан нь ч хэлнэ.

Г.Ганболд МАН-ын үнэмлэхтэй бол Л.Бат-Орших нь АН-ын батлахтай. Засаг яаж ч эргэсэн тэдний тендэр тасалддаггүйгээрээ алдартай.

Э.Бат-Үүл нийслэлийн Засаг даргаар ажилласан жил Хан-Уул дүүргийн дахин төлөвлөлтөд оролцож, олон айлыг орох оронгүй болгох шахан дуулиан дэгдээж явснаар нь “Нутгийн буян групп” ХХК-ийг нийслэлчүүд андахгүй.

Харин мань эр “Нутгийн буян” компаниа 2010.04.29-нд татан буулгасан байгаа юм. Гэтэл эл татан буугдсан компаниараа Хөдөлмөр эрхлэх ур чадварыг дээшлүүлэх төслөөс 2020.12.22-нд 333.536.341.52 төгрөг, 2020.10.19-нд 1.946.350.000.0 төгрөг, бүр ердөө хэдхэн сарын өмнө буюу 2021.02.02-нд 840.7 сая төгрөг авсан, хэлтэй амтай “Нутгийн буян групп”-ээрээ 2021.05.24-нд 109.855.317.70 төгрөг, 2021.03 сард /барилгын машин механизм, зам барилгын машин механизмын оператор/ нийлүүлэхээр 2.787.050.000.0 төгрөг, 2021.05 сард 2.369.885.703.00 төгрөг, 2020.09 сард 2.194.388.597.0 дүнтэй гэрээ байгуулж 1.405.670.247.57 төгрөг тус тус авсан байна.  

Ихэнхдээ Өвөрхангай аймагт тендэр авдаг байсан Л.Бат-Орших татан буугдсан компаниараа цар тахлын хүнд бэрх цаг үед торох саадгүйгээр Хөдөлмөр, нийгмийн хамгааллын яамны төсөл, хөтөлбөрүүдээс ийнхүү хамсан явдалд сайд А.Ариунзаяа, Төрийн нарийн бичгийн дарга Г.Өнөрбаяр нарыг хамаатуулан шалгах цаг болжээ.  

Эрэн сурвалжлах сэтгүүлзүйн “НАЖ МОГОЙ” үндэсний холбоо

Турк дэх хар тамхи наймаалагчдын толгойлогч хэн бэ

/

“Гадаадад зорчиж байгаа, түр болон байнга оршин суугч манай иргэд янз бүрийн хэл ам таталж, улс орныхоо нэр хүндийг унагадаг” гэж манай ГХЯ-ныхан, гадаад улс оронд Монгол Улсаа төлөөлөн суугаа Элчин сайдын яамныхан байнга хэлж, сануулж, иргэдээ буруутгадаг.

Манай иргэдэд асуудал байдаг уу гэвэл байгаа. Зорчиж, ажиллаж, амьдрахаар очсон улсынхаа хэл, соёлыг мэдэхгүйгээс элдэв асуудалд холбогдох нь бий. Нутаг нэгтнүүддээ болон бусдад хууртсанаас очсон, улс орондоо амьдрах аргагүй болж, хохирсон нь ч байдаг. Элдэв гэмт хэрэгт холбогдож тухайн улсад суугаа Элчин сайдын яамны ажилтнууд болон монголчуудынхаа чихийг халууцуулдаг нь ч бийг нуух хэрэггүй.

Тэгвэл жирийн иргэдтэйгээ зэрэгцээд дипломат ажилтнууд маань ч элдэв асуудалд нэр холбогддог. Манай дипломатчид нэг хэсэг Орос, Украйнаас янжуур авч Европын орнууд руу гаргадаг байсан. Герман зэрэг Европын орнуудад нэг хайрцаг нь 3-5 ам. доллароор зардаг янжуурыг Оросоос нэг ам.доллароор авч, үнийг нь өсгөн наймаалдаг байсан гэдэг. Халдашгүй эрхээ ашиглан ердийн янжуур зардаг байсан манай дипломатчид сүүлдээ хар тамхи тээвэрлэдэг болсон.

УИХ-ын дарга Г.Занданшатар гадаадад суугаа Элчин сайдууд, дипломат төлөөлөгчийн газрын тэргүүн нарыг уржнан эх орондоо ирээд байхад нь хүлээн авч уулзахдаа “Хар тамхи тээвэрлэсэн, энэ төрлийн хэрэгт холбогдсон дипломатчдыг улсынхаа нэр хүндийг шороотой хутгасан хорлон сүйтгэгчид” хэмээгээд тэдний учруулсан хохирлыг мөнгөөр хэмжих аргагүй гэсэн билээ.

2000-аад оноос эхтэй дээрх төрлийн хэрэгт нэр холбогдсон 80 гаруй дипломат ажилтан байгаагаас 30 гаруй өнөөдөр ГХЯ болон төрийн бусад албанд ажиллаж буйг УИХ-ын гишүүн Ө.Аюурсайхан хэлсэн. УИХ-ын даргын нэрлэснээр улсаа хорлон сүйтгэгч дипломат ажилтнуудын зарим нь генерал болсон байдаг.

Хамгийн сүүлд гэхэд л БНТУ-ын Истамбул хотод суугаа Монгол Улсын Ерөнхий консулын газрын Дэд консул Б.Баттүшиг, Б.Энхмөнх (ТЕГ-ын дарга асан, бригадын генерал Б.Билэгтийн хүү), жолооч С.Эрдэнэбаяр, Ерөнхий консулаар сууж асан Э.Мөнх-Очирын туслах Алтансүх нарын холбогдоод байгаа хэрэг дэлхийг дэлдийлгэсэн. Энэ хэрэгт холбогдогчдоос Б.Баттүшиг, С.Эрдэнэбаяр нар ХБНГУ-ын Дрезден хотын шүүхээс тус бүр 11 жил хоригдох ялаар шийтгүүлсэн. ГХЯ-ны хоёр сайдын жолоочоор ажиллаж байсан С.Эрдэнэбаяр нь БНПУ-д суугаа Монгол Улсын Элчин сайдын яаманд ажиллаж байхдаа тамхины хууль бус наймааны хэрэгт холбогдон тус улсын хууль хяналтын байгууллагаас эрэн сурвалжлагдаж байсан гэдэг. Үүнийг манай ГХЯ-ныхан мэддэг байсан ч яагаад ийм хүнийг дахин гадаадад томилов гэдэг хачирхалтай.

Дипломат ажилтнуудаасаа их хөрөнгөлөг гэдэг байсан түүнийг БНТУ руу томилсон албан тушаалтан, сайд, дарга нар одоо ч байгаа төдийгүй бид жичдээ тодорхой мэдээлнэ. Манай хууль хяналтын байгууллагынхан тэднээс хариуцлага нэхвэл багагүй булхай илрүүлж магадгүй.

Истамбул хотод сууж асан Дэд консул Б.Энхмөнхийг өнгөрсөн дөрөвдүгээр сард Туркийн хууль хяналтынхан баривчилсан. Түүний гэм буруутай, эсэхийг дэнслэх шүүх хурал өнгөрсөн долдугаар сард болсон ч ирэх аравдугаар сар хүртэл хойшлуулсан юм. Учир дээрх шүүх хуралд гэрч, сэжигтнээр оролцсон турк иргэд “Бид монголчуудын заавраар ажиллаж байсан. Эдний дунд (Б.Энхмөнх, Алтансүх нар) гол зохион байгуулагч нь алга байна” хэмээн мэдүүлсэн тул тэр толгойлогчийн эрэлд гарсан юм байх.

Тэгвэл тэр хүн хэн байж таарах вэ. Ямар ч гэсэн монгол хүн байх нь. Учир мэдэх зарим хүний өгүүлж байгаагаар энэ хүн Истамбулд сууж асан Монгол Улсын Ерөнхий консул Э.Мөнх-Очир байх тун магадлалтай.

Учир нь дээрх хэрэгт ял шийтгүүлээд байгаа Дэд консул асан Б.Баттүшиг “Истамбулд Улаанбаатар хотын төлөөлөгчийн газар байгуулахад мөнгө хэрэгтэй байна” гэж манай дарга (Ерөнхий консул Э.Мөнх-Очир байх магадлалтай) хэлсэн. Би хэлснийх нь дагуу л хийсэн” гэж мэдүүлсэн байдаг юм байх. Дээр дурьдсан турк иргэд гол толгойлогч гэж Б.Баттүшиг, Б.Энхмөнх, С.Эрдэнэбаяр, Алтансүх нарыг хэлээгүй нь лавтай. Тэгэхээр утасны учиг Э.Мөнх-Очир луу хөтлөөд байгааг хэлэх хүн цөөнгүй байсан.

Туркээс ирснээсээ хойш Ерөнхийлөгчийн сонгуулийн үеэр намын нэр дэвшигчийнхээ эсрэг ажилласан гэх хардлагад өртсөн Э.Мөнх-Очир тун чиг нам гүм амьдарч байгааг нь гэмт хүн гэлбэлзэнэ гэдэг болж байгаа юм гэх.

Трафигура энэ Засгийн газар, улстөрийн гол хутгуур юм биш байгаа

/

Хуурамч шатахуун зах зээлд нийлүүлэгч гэгдэн чичлүүлсээр ирсэн Э.Жононбаяр гэж хэн бэ. Энэ бацаан үнэхээр шатахууны үнэ нэмэхэд нөлөөлчихлөө гэж үү…

Сүүлийн үед шатахууны үнэ огцом нэмэгдсэнд Э.Жононбаяр захиралтай, “Трафигура” гэх Швейцарт бүртгэлтэй, ядуу буурай орнуудыг ангуучилдаг, одоогоор 60 шахам оронд хуруу хумсаа шигтгэн шимэгчилж буй компанийг буруутгаж байгаа. Нефтийн туслах бүтээгдэхүүнийг импортоор оруулж, хуурамч шатахуун, автобензин “үйлдвэрлэн” хэрэглэгчдэд нийлүүлдэг тэдний талаарх гомдол мэдээлэл тасрахаа болив.

Яагаад…

Хөндлөнгөөс харахад хар алтны мафижсан бүлэглэлүүд гэдсэндээ хөлөө жийлцэн, хоол ундаа булаацалдан бахиралдаад байгаа биш үү. Энэ нөхөд монгол түмнийг тэнэг гэж боддог бололтой.

Тэдний зодооныг хөдөөх сумын галчийн ухааны цар хүрээнээс тэгтэл хол тэлж сэтгэхгүй, жижиг тугалын бэлчих газраас давж алхаж чадахгүй Ерөнхий сайд зохицуулж барах уу. Зохицуулах байтугай аль хэдийнэ гарт нь, хэтэвчинд нь багтчихсан юм биш байгаа гэх хардлагыг төрүүлж байгаа нь үнэн юм.

Хөгжил буурай, нефть боловсруулах үйлдвэргүй орнуудыг онилдог Трафигураг Монголд оруулж ирэх үүд хаалгыг Ц.Элбэгдорж, Н.Алтанхуяг, П.Цагаан нар нээж өгсөн гэдэг. Түүнийг нь батлах мэт Монголын хувьд шинэ тутам компани хэрнээ аль 1997-1998 оны үеэс “Эрдэнэт” үйлдвэрээс зэсийн баяжмал авч эхэлсэн байдаг. Улмаар “Ачит эх”, Оюутолгой зэрэг уул уурхайн компанид хольсон шатахуунаа нийлүүлээд оронд нь зэсийн баяжмал авч, түүнийгээ олон улсын зах зээлд гаргаж заран орлогоо “Голомт”, “Худалдаа хөгжлийн банк”-нд хийдгийг нь мэдэхгүй ч хүнгүй болж.

Сүүлд Ерөнхий сайд асан Ч.Сайханбилэг ч галзуу бар мэт хамгаалдаг болсон гэгддэг Трафигура Худалдаа хөгжлийн банкинд тав, “Голомт” банкинд тус бүр 4 хувь эзэмшдэг тухай мэдээлэл бий.

Захирал гэх Э.Жононбаярыг дагасан, түүнд наасан шошго мэт мэдээллүүд өнгөрсөн долоо хоногийн дундаас эхлэн сошиал орчны хог хаягдал мэт тархаж байна.

Хуурамч шатахууны “хаан” гэгдсэн нэрэндээ хэдийнэ дасчихсан түүний нэр холбогдсон “Ай Си Ай Си”, “Транс гайд”, “Би Би Эм Майнинг”, “Кэм тэк”, “Хонгорфайнанс”, “Ист-Ойл”, “Элтраника”, “Таван тив трейд” гэхчлэн компаниуд бий.  

Хотын дарга Д.Сумъяабазар Уул уурхай, хүнд үйлдвэрийн сайдаар ажиллаж байх үедээ хуурамч шатахууныг шалгах ажлын хэсэг байгуулан Трафигура болон түүний дор керосин, нафта импортлогч “Транс гайд”, “Хармөрөн импекс”, “Ай Си Ай Си”, “Петролиум продакшн” зэрэг компанийн тусгай зөвшөөрлийг цуцлах, үйл ажиллагааг нь зогсоох санал оруулж байсан ч тэгсгээд замхарсан.

Түүнийг нь дээрээс үүрэг өгч, тусгай зөвшөөрлийг цуцлуулах ажлыг зогсоосон гэхээсээ илүү шантааж хийж, тодорхой хэмжээний хувь хүртсэн гэх барим тавим шүүмж нь одоо хэр олны дунд амь бөхтэй оршиж байна.

Тухайн үеийн Уул уурхай, хүнд үйлдвэрийн дэд сайд Д.Загджавыг Трафигураг хамгаалдаг гэж одоогийн хотын мээр үздэг байж. Үнэхээр ч мань Д.Загджав нь тусгай зөвшөөрлийг цуцлахыг эсэргүүцэж, улмаар салбарын сайдтайгаа ам мурийгаад амжсан талаар яамныхан шивэр авир хийдэг.

Э.Жононбаярын ээж Д.Эрдэнэсүрэн ГЕГ-ын Хяналт шинжилгээ, үнэлгээ, дотоод аудитын хэлтсийн дарга. Харин Д.Эрдэнэсүрэнгийн зүү орох зайгүй нөхөрлөдөг найз нь Улаанбаатар хотын Гаалийн орлогч дарга, гаалийн байцаагч Н.Уранчимэг бөгөөд нөхөр нь өдгөөх Шүүхийн шийдвэр гүйцэтгэх ерөнхий газрын дарга Д.Загджав юм.

Нэгэн үе гаалийн улсын байцаагч нар сумны наймааны хэрэгт хутгалдахад түүний эхнэрийн нэр явж л байв.

УИХ-ын гишүүн гэх сэтэртэй байсан Д.Загджав тухайн үеийн Гаалийн ерөнхий газрын дарга Д.Цэвээнжав найзынхаа “буян”-аар эхнэрээ мулталсан гэлцдэг.

Юутай ч энэ хоёр гэр бүлийн нөхөрлөл хуурамч шатахууны бизнесийн хамтрагч, хамгаалагчаар сүлбэлдэн үргэлжилдэг ч байж мэдэх.

Д.Сумъяабазарын “зуулт”-д нэр холбогдсон “Петролиум продакшн” компанийн эзэмшигчээр “Гүүд фючер” гэх компани бий. Гүйцэтгэх захирал нь Д.Эрдэнэтуяа. Э.Жононбаярын ээжтэй овог нэг, нэр төстэй байгаа нь гэнэтийн тохиолдол биш биз.

Мөн Э.Жононбаяр “Улаанбаатар төмөр зам”-ын дарга агсан Ж.Жигжиднямаагийн оффшорын хөрөнгийг дансаар гаргаж, оруулдаг гэх асуудалд нэр холбогдсоор нэлээд удлаа.

Эрүүгийн цагдаагийн газрын Эдийн засгийн гэмт хэрэгтэй тэмцэх хэлтсийнхний нэгжлэг хийсэн “Скай профешнл ложистик” ХХК-ийг Д.Жигжиднямаагийн хүү Гарьд, дүү Ц.Жүгдэрням нар эзэмшдэг.

Тус компанийн гүйцэтгэх захирлаар Б.Баяржаргал ажиллаж байгаад 2017 оны зургадугаар сарын 8-ны өдөр Н.Монсорт шилжүүлэн өгсөн. Н.Монсор нь Үл хөдлөх хөрөнгө оруулалтын “Юу Эм Си Альфа” компанийн гүйцэтгэх захирал, “Мандал даатгал” ХК-ийн ТУЗ-ийн гишүүн, “Юу Эм Си капитал” компанийн үүсгэн байгуулагч, “Улаанбаатар Ассет Менежмент” компанийн гүйцэтгэх захирал, ИЗНН-ын генсэк болохоор өрсөлдөж явсан зэрэг намтар зузаантай нөхөр.

Н.Монсор гээд ярихаар өнөөх Э.Жононбаяр дахин холбогдоно.

Ц.Жүгдэрням, Н.Монсор нараас Э.Жононбаярыг салгаж ойлгохын аргагүй.

Ц.Жүгдэрням Хонконгийн оффшор бүсэд “Glass trading limited” LLC байгуулж, компанийн данснаас нэр бүхий хүмүүсийн данс руу гүйлгээ хийсэн байдаг. Тухайлбал,  Б.Учралсайханд 217 мянган ам.доллар, “Жоконди” ХХК-ийн захирал Э.Жононбаярт 612 мянган ам.доллар, “УБТЗ”-ын Бээжин дэх төлөөлөгч Б.Энхбаярт 34 мянган ам.доллар, талийгаач ах Д.Жигжиднямаагийнхаа хувийн дансанд 200 мянган ам.доллар, өөрийнхөө дансанд 213 мянган ам.доллар тус тус шилжүүлснийг Эрүүгийн цагдаагийн газрынхан шалгалтын үеэрээ баримтжуулсан гэдэг.

Мөн Э.Жононбаяр 2014 онд Д.Жигжиднямаагийн дүүгийн Хонконг дахь компани руу 500 гаруй мянган ам.долларын гүйлгээ хийж байсан баримт ч бий…

Энэ талаарх болон, энэ компанийн хамгаалагч эзэд, тэр дундаа Голомтын Д.Баясгалан, ТЕГ-ын дарга асан Равдангийн Болд нартай холбогдох мэдээллийг дараагийн нийтлэлээр хүргэх болно. Р.Болд нь 2007-2012 он хүртэл 5 жилийн хугацаанд ТЕГ-ын даргаар ажиллаж байгаад С.Баяр Ерөнхий сайд болуутаа Монгол Улсаас АНУ-д суух Элчин сайдаар томилж байсан. Түүнтэй Э.Жононбаяр болоод Трафигура хэрхэн холбогддог, С.Баяр аль цагаас эхлэн Р.Болдыг дэмжих тоглолтод оролцож эхэлсэн зэргийг ч цувралаар хүргэх юм.

Г.Чинзориг даргаа, оператор компаниудад аудит оруулж ажил албаа хийсэн шиг хийгээч

/

Цар тахлын үеэр хямралд өртөөгүй, хатуу хөл хорих тусам орлого нь зузаарч буй ганц салбар бол төлбөрт контент, нэвтрүүлгүүдийг дахин дамжуулагчид. Өөрөөр хэлбэл, UNIVISION, SKYMEDIA, DDISH, MNBC зэрэг компаниуд.

Хүнсний компаниудтай зэрэгцэн цар тахлыг үл ажран ажиллаж, хамгийн ихээр хөлжиж байгаа гэхэд хэтийдсэн болохгүй.

Аж ахуйн нэгжүүд хаалгаа барьж, иргэд хөл хорионд орон хоногийн хоолоо аргацааж ядан байхад эдгээр компаниуд өнгөрөгч гуравдугаар сараас төлбөрөө 2500-3500 төгрөгөөр нэмж хатуурхсан. Үүнийгээ Өргөн нэвтрүүлгийн тухай хуулийн хэрэгжилттэй холбоотой хэмээн тайлбарлаж биесээ өмөөрсөн.

2019.12.12-нд батлагдсан Өргөн нэвтрүүлгийн тухай хуулийн гол зорилго үнэ нэмэх бус контент, нэвтрүүлгийг дахин дамжуулагч UNIVISION, SKYMEDIA, DDISH, MNBC зэрэг компаниуд сар тутамд үзэгч, хэрэглэгчээс хураан авч байгаа үйлчилгээнийхээ хөлсний тодорхой хувийг контент үйлдвэрлэгчдэд өгдөг байх эрх зүйн орчныг бий болгох явдал байв.

Өмнө нь хуулийн зохицуулалтгүйгээс болоод телевизийн салбар контент буюу уран бүтээлээ дамжуулагч байгууллагуудад үнэгүй нийлүүлдэг байсан. Харин бусдын оюуны өмч, бүтээл, хөдөлмөрийг үзэгч, хэрэглэгчдэд түгээн, дамжуулан худалдаж байгаа IPTV үйлчилгээ эрхлэгчид үзэгч, хэрэглэгчээс төлж байгаа бүх хураамжийг өөртөө авч, хөлждөг явдлыг таслан зогсоох зорилготой хэмээн хууль санаачлагч тайлбарлаж байсан юм.

Хуулийн төслийг хэлэлцэх үеэр УИХ-ын гишүүд мэдээний цагийн улс төрийг багасгах, улстөрчдийн яриаг цөөлөх гэхчлэн тухайн телевизийн редакцийн дотоод асуудлын талаар хөндөж байснаас бус дахин дамжуулалт нэрийн дор мөнгө хүүлэгчдийн асуудлыг төдийлөн авч хэлэлцээгүй. Учир нь дахин дамжуулалтыг эрхлэгчид нь Сү.Батболд, С.Амарсайхан тэргүүтэй төрийн түшээд байдаг учраас бизнест нь төдийлөн хутгалдахыг хүсээгүй биз.

Үр дүнд нь хуулийн сиймхийг ашиглаж, тарифаа нэмэгдүүлсэн хариу барив.

Тус хуулийн 20.5.3-т “Өргөн нэвтрүүлгийн радио, телевизүүд нь энэ хуулийн 6.1.2-т заасан үйлчилгээний үндсэн багцын өргөн нэвтрүүлгийн телевизийн үйлчилгээний орлогын 15 хувиас доошгүй хэмжээгээр өргөн нэвтрүүлгийн телевизийн үйлчилгээний хөлс авах” гэж оруулсан.

Дахин дамжуулалтын компаниуд орлогынхоо 15-аас багагүй хувийг контент үйлдвэрлэгчдэд өгөхөөр хуульчлагдсан гэсэн үг.

Гэтэл эрхэм түшээдийн компаниуд тарифаа үүнд уялдуулан нэмсэн байна. Хуулийн гажуудлаас улбаатай иргэдийн нуруун дээр ачааг нэмж, халаасыг нь нимгэлж байгаа хэрэг.

Үүний хажуугаар хошин шог, цэнгээнт нэвтрүүлгүүдийг төлбөртэй цэсэнд оруулж, хөл хорионд сургууль, цэцэрлэггүй болж гэртээ “хашигдсан” багачуудад ч төлбөрт контент нийлүүлж эхлэв.

Төр засгаас цахилгаан, дулааны үнийг тэглэхээс эхлээд олон хөнгөлөлт үзүүлж байхад дээрх компаниуд сохор зоос хямдруулсангүй. Хямдруулах битгий хэл төлбөрөө нэмж, иргэдийн дампууралд дарамт нэмцгээв.

Засгийн газар, Харилцаа холбоо, мэдээлэл технологийн газраас сансрын хиймэл дагуулаар дахин дамжуулалт хийж, алслагдсан айл өрхүүдэд өргөн нэвтрүүлэг хүргэдэг компаниудад тендер зарладаг. Уг тендерт 10 жил эзэн суусан нь DDISH. Тус компани жил бүр хиймэл дагуулаас өргөн нэвтрүүлэг түгээх үйлчилгээний хөлсөнд улсаас 1.2 сая ам.доллар авч байсан гэдэг.

Энэ орлого 2019 оны тендэрт “Монголсат” компани ялснаар Хүнс, хөдөө аж ахуйн сайд асан П.Сэргэлэнгийн халаас руу шилжсэн гэсэн үг. П.Сэргэлэнгийн арын нууц ноёнтныг Харилцаа холбооны зохицуулах хорооны дарга асан Б.Балгансүрэн, Ерөнхий сайд асан Ж.Эрдэнэбат нарыг гэдэг бөгөөд тэд “DDISH”-ээс 5 дахин бага буюу жилийн 400 орчим сая төгрөгийн үнийн саналаар ялалт байгуулсан байдаг.

“DDISH”-ийн 49 хувийг “MCS” групп, 51 хувийг улсын гарьд Ц.Цэрэнпунцаг эзэмшдэг. Өдгөө DDISH, Юнивишн компаниуд жилдээ 500 гаруй тэрбумын орлого олдог гэх мэдээлэл бий. “МСS” группийн охин компани “Юнител”-ийн ТУЗ-ийн дарга, MCS-ийн томоохон хувьцаа эзэмшигч, төлөөлөн удирдах зөвлөлийн дарга Р.Ганболд. Тэрбээр  Сангийн сайд асан Ч.Хүрэлбаатарын хүргэн ах бөгөөд энэ салбарын хамаг хар хорыг хутгадаг, хаан заан нь гэдэг.

Сү.Батболдын Sky media компани жилдээ 200 гаруй тэрбум, Шадар сайд С.Амарсайханы MNBC нь жилийн 100 шахам тэрбумын орлоготой гэж байгаа.

Тэдэн дээр нэмээд төлбөрт контент түгээгч SPS, Dream box, Movie box, Asian box зэрэг суваг эзэмшигчид ч мөнгө хүүлж, дахин дамжуулалтын компаниудтай нийлэн хамгийн өндөр орлогыг олж байгаа гэчихэд хол зөрсөн мэдээлэл болохгүй. Эдгээр суваг эзэмшигчдийн сар тутмын орлого 250-300 сая гэдэг.

Ийм өндөр орлоготой, энэ салбарын мөнгө хүүлэгчид дотроо бас орон зайгаа булаалдаж, гэдсэндээ хөлөө жийлцэнэ. Ингэхдээ үндэсний ганц компани болох “Жем нэт” групп рүү дайрч, хамаг муу муухайгаа Ц.Цэрэнпунцагт нялзаан харлуулахдаа гар нийлдэг гэж байгаа.

“Жем нэт” группийн орлогоос бусад нь гадагшаа, гадны хөрөнгө оруулагчид руу урсдаг бөгөөд тэд тусгай зөвшөөрөл эзэмшигсэнийхээ төлөө Бүх нийтийн үүргийн санд жилдээ хэдхэн төгрөг төлдөг.

Ядаж байхад Харилцаа холбооны зохицуулах хорооны дэргэд байх ёстой уг сан Харилцаа холбоо, мэдээлэл технологийн газрын харьяанд байж мөнөөх мэргэжлийн бус дарга Б.Болор-Эрдэнэ гэгч эмэгтэйн гараар, ямар ч хяналтгүйгээр зарцуулагдаж байна.

Харилцаа холбооны зохицуулах хорооны дарга Г.Чинзориг нь ч гэж лойчихсон нөхөр. Дахин дамжуулагчид, өндөр орлогот суваг эзэмшигчдийн тусгай зөвшөөрлийн эрхийг олгодог эрх мэдэлтэн атлаа Бүх нийтийн үүргийн сангаа дэргэдээ авчихаж чаддаггүй, агентлаг болоод аж ахуйн нэгжүүдийнхээ аманд багтчихсан явдаг бололтой.

Уг нь Харилцаа холбооны зохицуулах хорооны дарга Г.Чинзориг, Шударга өрсөлдөөн хэрэглэгчийн төлөөх газрын дарга Б.Бат-Эрдэнэ нарын мэдлэг чадвар хүрдэгсэн бол дахин дамжуулагч компаниуд болон төлбөрт контент түгээх суваг болох SPS, Dream box, Movie box, Asian box эзэмшигчдэд аудит оруулаад, амьсгалын аппаратгүй зүдэрч ард иргэдээ тахлаар алдсаар суугаа Засгийн газартаа нэмэр болмоор…

Эдгээр газрууд, тэр дундаа Харилцаа холбооны зохицуулах хороо ажлаа хийсэн шиг хийж ирсэн бол өнөөдөр үндэсний телевизүүд, үндэсний контент бүтээгч, уран бүтээлчид дампуурлын ирмэгт ирж үлгэн салган гэлдрэхгүй л байсан байх.

Тус хорооны хурган дарга нарыг албан тушаал, авлига хээл хахуулийн амтанд орж гаршсан гэж харддаг олны хардлага хий хоосон зүйл ч биш байж мэднэ.

Учир нь цар тахлын хүнд үед үйлчилгээний төлбөрөө 2500-3500 төгрөгөөр нэмчихсэн нөхдөд иргэдийнхээ өмнөөс хатуухан хариу бариад, үнэ нэмсэн үндэслэл дээр нь хяналт шалгалтыг одоог хүртэл хийчихэж чадахгүй яваа нь сэжиг төрүүлнэ.

Бензиний үнэ 300 төгрөгөөр нэмэгдэхэд жагсаж, цаазлах нь холгүй бухимддаг олон нийт ч мэдлэг мэдээлэлгүйдээ UNIVISION, SKYMEDIA, DDISH, MNBC компаниуд үнээ 2500-3500 төгрөгөөр нэмж байхад хүлцэнгүй дуугүй сууж төлсөөр…

Танхимын тэргүүнээ тамга гардахад Л.Халтар сайд ноцтой ослоор “бэлэг” барилаа

Шатахуун тээвэрлэж явсан галт тэрэг замын хажуу руу унаж, 400 тонн түлш хөрсөнд шингэх аюул нүүрлэсэн. Вагон онхолдсон шалтгаан нь бороо орж төмөр замын ул шороо угаагдаж төмөр зам эвдэрснээс үүдэлтэй. Мэргэжлийн сайдын хувьд гаргаж боломгүй том алдаа. Аадар борооны улмаас төмөр замын ул шороо угаагдах, урсах явдал гарах нь элбэг. Тиймдээ ч борооны дараа аюулгүй байдлын үзлэг заавал хийгдэх журамтай. Харамсалтай нь, энэ ажиллагааг орхигдуулснаас болж осол гарч, их хэмжээний шатахуун хөрсөнд шингэж, байгальд хохирол учруулах хэмжээнд хүрэв.

Л.Халтар сайдыг зам тээврийн салбарын, мэргэжлийн хүн гэж олон хүн өөгшүүлдэг. Харамсалтай нь хоёр ч Засгийн нүүр үзэн ажиллаж байгаа ч хийж хэрэгжүүлсэн дорвитой ажил байхгүй өнөөг хүрэв. Гэсэн ч мэргэжлийн гэх тодотголоор нь өнөөг хүртэл оролддоггүй гэхэд болно. Гэвч түүнийг энэ салбарыг толгойлох болсноор гарсан галт тэрэгний ослыг дурьдвал олон. Энэ жилийн Сар шинийн баярын эхний өдөр “Айраг” өртөөний зам дээр чингэлэг тээвэрлэж явсан гурван галт тэрэг замаасаа гарч, онхолдсон. Ослын дараахан дахин галт тэрэг замаасаа гарах шахсан ноцтой асуудал ч бий. Гэвч салбар хариуцсан сайд хариуцлага хүлээсэн нь үгүй.

Энэ нь багадаж, төмөр замын баяраар Оросуудыг авчирснаас болж коронавирусийн халдвар алдсан талаар Эрүүл мэндийн яамны Тандалт судалгааны албаны дарга А.Амбасэлмаа “Төмөр замын баярын үйл ажиллагаанд Орос Улсаас зочид төлөөлөгчид ирсэн” хэмээн мэдэгдэж байв.

Л.Халтар сайд үүнийг үгүйсгэж байсан ч төмөр замын ажилчид УОК-ийн шийдвэрийг сөрж, бөөнөөрөө цуглан тэмцээн уралдаан зохион байгуулснаас үүдэлтэй цар тахал төмөр зам дагуух хот, өртөөг дамжин тархсан нь үнэн юм.

Төмөр замын цэвэрлэгчээс ажлын гараагаа эхлүүлсэн тэрбээр энэ чиглэлийн бүтээн байгуулалтад илүүтэй анхаарч авто зам, агаарын тээврээ орхигдуулдаг гэдэг. Үүний нотолгоо нь Дарханы зам билээ.

Дархан-Улаанбаатар чиглэлийн авто зам өдгөө ч там хэвээр. Олон хүний эд хөрөнгийг сүйтгэж, амь насыг авч одсоор…

Удахгүй шинэ нисэх буудал ашиглалтад орно. Гэвч ганц мэддэг салбараа тэргүүнд тавьж, бусдыг нь хойш татаж, анхаарлын гадна үлдээсэн Л.Халтар сайд агаарын тээврийн салбарт шинэ бодлого хэрэгжүүлж, Засгийн газрын их хүлээлтэд хүрч чадах уу гэдэг эргэлзээтэй. Тэр хичнээн мундаг мэргэжилтэн байлаа гээд салбарын бодлого авч явж чадах хүн биш гэдгээ алхам бүрт харуулсаар байна.

Өөрөөсөө ч илүү хайрладаг гэх төмөр замын салбар нь уналтад орж, танхимын тэргүүн нь намын даргын тамгаа гардах өдрийг хар дарсан зүүд мэт онц ноцтой ослоор угтлаа.

Агаарын тээврийн карго саатаж, хилийн цаана иргэдийн ачаа гацсан асуудлыг ч шийдвэрлэж дөнгөхгүй яваа түүнийг хоёр ч Засгийн газар дамнуулан ажиллуулаад үр дүн гарсангүй…

Тиймээс наадмын дараа яригдах, чадваргүй, чадал чансаа муутай сайдуудыг эргүүлэн татах ажиллагааны эхэнд энэ сайдын эрх үүрэгт цэг тавих асуудал зайлшгүй хөндөгдөх биз. Өмнө буюу 2018 оны наймдугаар сарын 9-нд Дорноговь аймгийн Айраг суманд галт тэрэг осолдоход тухайн үеийн Ерөнхий сайд У.Хүрэлсүх салбарын сайд, дэд сайд, Төрийн нарийн бичгийн дарга гурвыг гурвууланг нь огцруулж хариуцлага тооцож байв.

Л.Халтарын хувьд эхэндээ Сү.Батболдын фракцид харьяалагддаг байсан ч сүүлд Х.Баттулгад “урван” зүтгэх болж шагналд нь сайдын суудал авсан гэгддэг. Одоо харин түүний нөмөр нөөлөг болсон Х.Баттулга ижийдээ очсон. Тэгэхээр Сү.Батболд намдаа нөлөөтэй байгаагийн хэрэг юу билээ, түүний урвалтын хариуд өчигдрийн ноцтой ослыг шалтаг болгоод суудлыг нь авна гээд зүтгэхэд Л.Оюун-Эрдэнэ лав хамгаалж дийлэхгүй биз.

Хичнээн амь тоолж байж IT технологийн салбараа ашиглах вэ, Л.ОЮУН-ЭРДЭНЭ сайдаа?!

/

Улс орноороо тахалд нэрвэгдэж, тахлын аюулын дороос хэзээ өндийх нь тодорхойгүй байдалд орлоо. Нэг нам дангаар засаглаж, улстөрийн нөхцөл байдалд ямар ч судалгаа төлөвлөлтгүй тоглолт хийж энэ хүнд цаг үед төр улс удирдах ямар ч туршлага, мэдлэг, чадваргүй нөхдөөр Засаг бариулж, ард иргэдийнхээ амь нас, эрүүл мэндээр дэнчин тавин “тоглож” байна.

Өдөр бүр 3000 шахсан хүн тахлаар өвдөж, нас барагсдын тоо 10-аас буухаа больсон аймшигт өдрүүдийн өмнө Л.Оюун-Эрдэнийн тэргүүлсэн Засгийн газар ямар ч хувилбаргүй арчаагаа алдан сууж байгаа нь үнэн.

Хавьтагчдаа илрүүлэх, тандах баг нь ч хүрэлцэхээ больж бууж өглөө. Эмх замбараагүй болсон, дээр нь удаа дараагийн хатуу хөл хорионоос өлсгөлөн ядуурал руу орсноос болж амьдрахын тулд халдвар авсан зарим иргэд өвчлөлөө нуун ажил албандаа явж, гадуур дотуур сэлгүүцсэнээс тахлын тархалтыг улам гааруулж байна.

Уг нь техник технологи хөгжсөн энэ үед Харилцаа холбоо, мэдээлэл технологийн газар улс орноо, ард иргэдээ тахлаас аврах, босгох хамгийн үнэт, чухал үүргийг гүйцэтгэх ёстой.

Харамсалтай нь, унхиагүй Засаг төрийн шийдвэрүүд дээр нэмээд мэргэжлийн бус хүнд энэ газрыг “бэлэг” мэт өгсний горыг амсч, өдөр бүр 10 гаруй иргэнээ цаг бусаар алдаж байна.

Шадар сайд С.Амарсайхан болон Харилцаа холбоо, мэдээллийн технологийн газрын дарга Б.Болор-Эрдэнэ хоёр хослон шоудаж, попрохоос хэтрэхгүй байсаар хичнээн хүний эрүүл мэнд, амь насыг эрсдэлд оруулж байгаа билээ.

Тахлын тархалтыг хумьж дийлэхгүй, хавьтлуудыг тогтоож амжихгүй, дээр нь нэмээд өвчлөгсөд нь гадуур дотуур сэлгүүцэж буй энэ үед дээрх хоёр нөхрийн он гараад л попорсон технологиудыг жинхэнэ утгаар нь хэрэгжүүлж, ашиглан зогсоох учиртай.

Гурван сар шахмын өмнө “Батлагдсан тохиолдлын ойрын хавьтлыг богино хугацаанд тогтоох боломж бүрдлээ. Ковидын батлагдсан тохиолдлын ойрын хавьтлыг асуумжид үндэслэн цаг хугацаа алдалгүйгээр технологийн шийдэл, программыг ашиглан түргэн шуурхай олж тогтоох шинэчлэн зохион байгуулагдсан баг ажилдаа орлоо.

Халдвар тээгчийн ойрын хавьтлыг богино хугацаанд, олон газар зорчиж халдвараа тараахаас өмнө бага зардлаар олох боломж бүрдэнэ. Өнөөдрийг хүртэл ойрын хавьтлыг олж тогтоохоор ажиллаж байсан ХӨСҮТ-ийн ачаалал эрс буурна” хэмээн Шадар сайд С.Амарсайхан цахим хуудастаа бардамнан мэдээлж байсан.

Google, Apple компаниудын ковидын тархалт илрүүлэх зорилгоор хамтран зохиосон нээлттэй эх /үнэ төлбөргүй/-ийн систем гээчийг ашиглахаар Шадар сайд хөөрцөглөж, Засгийн газрыг төлөөлөн Харилцаа холбоо, мэдээллийн технологийн газрын дарга Б.Болор-Эрдэнэ нь Google, Apple компанийн төлөөлөгчидтэй хэд хэдэн удаагийн онлайн уулзалт хийн, бөөн зардал чирэгдэл болон гүйж байв.

Тэрчлэн иргэн бүр Bluetooth-ээ холбоорой, одоо л үзүүлээд өгье хэмээн өглөө бүр иргэдийн гар утас руу мессэж ирж сүрийг үзүүлж байлаа.

Харамсалтай нь таг… Юу болсон яасан ийсэн мэдээлэлгүй ажин түжин болов.

Үүнээс өмнө орсон гарсан байгууллага бүрийнхээ үүдэнд QR код заавал уншуул гэж лүндэндсэн “мөнгө залгисан зохиол” болох QR бүртгэл мөн үр дүнгүй болж, халдварын тархалт огцом нэмэгдсэн.

Тэрбум тэрбумаар нь салхинд цацсан QR бүртгэлээ ямар ч үр дүнгүй боллоо гэдгээ хүлээн зөвшөөрөөгүйн дээр Монгол Улсын иргэн бүрийн биометр мэдээллийг Google, Apple компаниудын мэдээллийн сан руу урсгасан дээрх систем энэ удаад бас анир чимээгүй боллоо.

Нэг л их технологи, орчин үе ярьсан Л.Оюун-Эрдэнэ, Б.Болор-Эрдэнэ, С.Амарсайхан гурвын үед монгол түмнээрээ технологийн гайхамшгийг үзэлгүйгээр тахалд нэрвэгдээд өвчлөөд, үхээд дуусах нь…

Эс бөгөөс IT технологийн салбараасаа мэргэжлийн бус, мэргэжил мэдлэг дутсан Б.Болор-Эрдэнэ гэгчээ зайлуулаад чаддаг, мэддэг залуусаа урьж улсаа аврах цаг болж…

Эрүүл мэндийн салбарынхан тандалт судалгаа, хавьтагч илрүүлэх байтугай өвчтөнүүддээ хүрэлцэхээ больсон энэ үед эл ажлыг Харилцаа холбоо, мэдээлэл технологийнхон хиймээр, нугалмаар байна.

Улсын онцгой комисс, Шадар сайд С.Амарсайхан болон Харилцаа холбоо, мэдээллийн технологийн газрын дарга Б.Болор-Эрдэнэ нарын хөөрч хөөрцөглөн мэдэгдсэн технологийн талаар бид өмнөх дугаарууддаа анхааруулан бичиж байв.

Энэ нөхдийн эл систем ямар ч үр дүнгүй, харин ч эргээд хортой байж мэдэх тул мэргэжлийн, чадварлаг залуусаа урьж ЭХ ОРОН, ЭЛГЭН ТҮМНЭЭ цар тахлын аюулаас хохирол багатай гэтэлгэхэд туслуулаач, Л.Оюун-Эрдэнэ сайд аа!!! Ингэхээс өөр ямар ч үр дүнтэй хувилбар одоохондоо үгүй… Хичнээн хүний амь тоолж байж Харилцаа холбоо, мэдээлэл технологийн салбараа ашиглах гээ вэ, одоо болно…

С.Амарсайхан, Б.Болор-Эрдэнэ нарын оруулж ирсэн гэх системийн талаар доорх линкээс уншаарай…

http://niigmiintoli.mn/?p=9637

Мэдээ орчуулах »