fbpx

Эдийн засаг

/

МИАТ гүтгэлэг гэсэн мэдээллээ өөрсдийн мэдэгдлээрээ нотлоод өгчээ

Төрийн өмчит МИАТ компани мэдэгдэл гээч юм гаргаад албан мөн биш нь тодорхойгүй “МИАТ” гэсэн нэртэй цахим хуудсаар шиджээ. Үүндээ “Нийгмийн толь цахим хуудсаар МИАТ ТӨХК-ийн үйл ажиллагааны талаар илт худал, гүтгэлгийн

Хөгжлийн банкны чанаргүй зээлийн 514,5 тэрбум төгрөгийг эргэн төлүүлжээ

/


 Монгол Улсын Хөгжийн банкнаас олгосон зээлийн өр төлбөрийг барагдуулах зарим арга хэмжээний тухай Засгийн газрын тогтоолын хэрэгжилтийг эрчимжүүлэх чиглэлээр арга хэмжээ авч хэрэгжүүлэхийг Засгийн газрын өчигдрийн хуралдаанаас холбогдох албан тушаалтнуудад үүрэг болголоо.
Монгол Улсын Хөгжлийн банкны нийт олгосон зээлийн багцад эзлэх чанаргүй зээлийн үлдэгдэл нийт зээлийн 57 хувь буюу 1,8 их наяд төгрөгт хүрч, банкны ашигт ажиллагаа буурч, өөрийн хөрөнгийн дутагдалд орж, олон улсын банк, санхүүгийн байгууллагуудын өмнө гэрээгээр хүлээсэн зохистой харьцааны шалгуур үзүүлэлт алдагдаж, гадаад эх үүсвэрүүд хугацаанаас өмнө дуудагдах эрсдэл үүссэнийг 2022 оны нэгдүгээр сарын 20-нд зарласан.  Монгол Улсын Засгийн газар, Сангийн яам болон төрийн холбогдох байгууллагуудтай хамтран чанаргүй зээлийг эргэн төлүүлэх ажлыг үе шаттай хэрэгжүүлснээр энэ сарын 19-ний байдлаар нийт 514,5 тэрбум төгрөгийн зээлийг эргэн төлүүлээд байна. Үүнээс 262,9 тэрбум төгрөгийн зээл бүрэн төлөгдөөд байна.

1.0 их наяд төгрөгийн зээлийг 13.5 мянган өрхөд олгожээ

/

Орон сууцны ипотекийн зээлийн хөтөлбөрийн хүрээнд 2021 онд Монголбанк болон банкуудын эх үүсвэрээр нийт 1.0 их наяд төгрөгийн зээлийг 13.5 мянган өрхөд олгов.

Цар тахлын тухай хууль, Төрөөс мөнгөний бодлогын талаар баримтлах 2022 оны үндсэн чиглэл, “Эрүүл мэндээ хамгаалж, эдийн засгаа сэргээх 10 их наядын цогц төлөвлөгөө”, Сангийн сайд Монгобанкны Ерөнхийлөгчийн хамтарсан тушаалаар батлагдсан төлөвлөгөөний дагуу Монголбанкнаас ипотекийн хөтөлбөрийг 2023 онд багтаан Засгийн газарт шат дараатай шилжүүлэх бэлтгэл ажлыг ханган ажиллаж байна. Тус хугацаанд нийт 2.0 их наяд төгрөгийн хөтөлбөрийн зээл олгох төлөвлөгөөтэй байгаагаас одоогийн байдлаар 1.3 их наяд төгрөгийн хөтөлбөрийн зээлийг олгоод байна.

Дүрслэл 1. Ипотекийн хөтөлбөрийн зээлийн дүн (тэрбум ₮) болон зээлдэгчийн тоо, сараар

Харин энэ оны эхний 7 сард нийт 355 орчим тэрбум төгрөгийн хөнгөлөлттэй хүүтэй ипотекийн зээлийг 4.5 мянган өрхөд Монголбанк болон банкуудын эх үүсвэрээр олгоод байна. Мөн 2022 оны 8 дугаар сард 71.7 тэрбум төгрөгийн хөтөлбөрийн зээлийг олгохоор ажиллаж байна.

Цар тахлын хуулийн дагуу хөтөлбөрийн зээлийн эргэн төлөлтийг хүү хуримтлуулж тооцохгүй нөхцөлөөр 2020 оны 4 дүгээр сараас 2022 оныг дуустал 5 удаа хойшлуулсан (Дүрслэл 2). Сүүлийн буюу 5 дахь удаагийн төлбөр хойшлуулалтаар 3.4 их наяд гаруй төгрөгийн зээлийн үлдэгдэлтэй 63,171 зээлдэгчийн хүсэлтийг үндэслэн төлбөрийг хүү хуримтлуулж тооцохгүй нөхцөлөөр хойшлууллаа. Дээрх зээлдэгчид 2022 оны 4 дүгээр сарын 1-ний өдрөөс 2022 оныг дуустал нийт 195.12 тэрбум төгрөг (77.9 тэрбум үндсэн төлбөр, 117.3 тэрбум төгрөгийн хүүний төлбөр)-ийн төлбөрийг хүү хуримтлуулж тооцохгүй нөхцөлөөр хойшлуулсан байна.

Дүрслэл 2. Ипотекийн төлбөр хойшлуулсан зээл (тэрбум ₮) болон зээлдэгчийн тоо

Хөтөлбөрийн хүрээнд олгогдож буй зээлд тавигдах шаардлага, шалгуур өөрчлөлт ороогүй буюу “Орон сууцны ипотекийн санхүүжилтийн журам” болон “Ипотекийн зээлийн үйл ажиллагааны журам”-ын дагуу хэвийн хэрэгжиж байна.

Монгол Улсын зээлжих зэрэглэлийн үнэлгээг “Тогтвортой” хэвээр үлдээснээ зарлалаа

/

Эс энд Пи агентлаг Монгол Улсын зээлжих зэрэглэлийн үнэлгээг “B”, төлөвийг “Тогтвортой” хэвээр үлдээснээ 2022 оны 7 дугаар сарын 21-ний өдөр зарлалаа.

Тус байгууллагын дүгнэлтээр Монгол Улсын эдийн засгийн нөхцөл байдал дараах үндэслэлүүдээр тогтвортой байгаа гэдгийг хэвлэлийн мэдээлэлд тэмдэглэжээ:

  • 2022 онд түүхий эдийн экспортоос хамааралтай Монгол Улсын эдийн засаг 2.5 хувиар өснө гэж таамаглав. Ирэх 2-3 жилийн эдийн засгийн өсөлтийн төлөв нь уул уурхайн салбар дахь гадаадын шууд хөрөнгө оруулалтын нөлөөгөөр эерэг үргэлжилнэ.
  • Цаашид 2025 он хүртэл ДНБ-ий бодит өсөлтийг жилд дунджаар 6.4% болно гэж таамаглав. Учир нь Тавантолгой, Оюутолгойн уул уурхайн төслүүдэд тогтвортой хөрөнгө оруулалт хийгдэх болно. Энэ оны эхэнд Монгол Улсын Засгийн газраас Рио Тинто компанитай Оюутолгой төслийн талаарх хэлэлцээр амжилттай хийгдэж, зардлын хэтрэлттэй холбоотой холбогдох асуудлууд шийдэгдсэн гэж үзэв.
  • Цаашид зээлжих зэрэглэл “Тогтвортой” төлөвтэй байх нь эдийн засгийн сэргэлт хэвийн үргэлжилнэ гэсэн хүлээлтээс шалтгаалав. Мөн 2022 оноос хойш Монгол Улсын төсөв, өр, гадаад секторын нөхцөл байдал сайжирна.
  • Монгол Улсын гадаад өр төлбөртэй холбоотой эрсдэлүүд нь олон улсын донор харилцагчдын зээлийн дэмжлэгээр буурч байна. Түүнчлэн Монголбанк 2020 оны 8 дугаар сард БНХАУ-ын Ардын банктай 15 тэрбум юанийн своп хэлцлээ 2023 оныг дуустал амжилттай сунгасан тул нийт гадаад өрийн тооцооллоос хасч авч үзэв.

Эх сурвалж: Монголбанк

Хөгжлийн банкны зээлээс 502.7 тэрбум төгрөгийг эргэн төлүүлжээ

/

Монголбанкнаас 2021 оны 12 дугаар сарын 21-ний өдөр гаргасан 12039/01 дугаартай актаар Хөгжлийн банкны нийт олгосон зээлийн багцад эзлэх чанаргүй зээл 57 хувь буюу 1.8 их наяд төгрөгт хүрээд байсан. Энэ нь тус банкны үйл ажиллагаанд сөргөөр нөлөөлөх бодит үр дагавар үүссэн тул нөхцөл байдлыг харгалзаад 2022 оны 01 дүгээр сарын 20-нд олон нийтэд нээлттэй мэдэгдэж, Засгийн газар, Сангийн яам, төрийн холбогдох байгууллагууд хамтран ажилласнаар эхний хагас жилийн байдлаар 481.8 тэрбум төгрөгийн зээлийн үлдэгдлийг төлүүлээд байна хэмээн Сангийн сайд Б.Жавхлан мэдээллээ.

Улмаар 07 дугаар сарын 17-ны байдлаар зээлийн эргэн төлөлтийн дүн 502.7 тэрбум төгрөг болжээ. Үүнээс 262.3 тэрбум төгрөгийн зээл бүрэн төлөгдөж, зээлийн дансыг хаасан байна.  

Мэдэгдэл

/

Санхүүгийн зохицуулах хороо нь Виртуал хөрөнгийн үйлчилгээ үзүүлэгчийн тухай хуулийн 17.1-д заасан хугацаа дуусгавар болсонтой холбогдуулан тус хууль болон “Виртуал хөрөнгийн үйлчилгээ үзүүлэгчийн бүртгэлийн журам”, “Тохиромжтой этгээдийг тодорхойлох журам” зэрэгт заасан нөхцөл, шаардлагыг хангасан виртуал хөрөнгийн үйлчилгээ үзүүлэх компанийн хүсэлтийг цахим бүртгэл, зөвшөөрлийн систем /www.license.frc.mn/-ээр дамжуулан 2022 оны 6 дугаар сарын 27-ны өдрөөс хүлээн авч эхэлсэн бөгөөд бүртгэх үйл ажиллагаа үргэлжилж байна.

Харин 2022 оны 02 дугаар сарын 25-ны өдрөөс өмнө виртуал хөрөнгийн үйлчилгээ үзүүлж байсан этгээдүүд Виртуал хөрөнгийн үйлчилгээ үзүүлэгчийн тухай хуулийн 17.2-т заасан шилжилтийн үеийн зохицуулалтын дагуу 2022 оны 6 дугаар сарын 26-ны өдрөөс эхлэн 2022 оны 9 дүгээр сарын 26-ны өдрийг дуустал 3 сарын хугацаанд дээрх хууль, журмын шаардлагыг ханган виртуал хөрөнгийн үйлчилгээ үзүүлэгчээр Санхүүгийн зохицуулах хороонд бүртгүүлэх үүрэгтэй ба тус хугацаанд бүртгүүлээгүй тохиолдолд үйл ажиллагаагаа цаашид эрхлэх боломжгүй болно.

Мөн виртуал хөрөнгө гаргагч этгээдийн хувьд Виртуал хөрөнгийн үйлчилгээ үзүүлэгчийн тухай хуулийн 6.2-т “Виртуал хөрөнгийг энэ хуулийн  6.1.5-д заасан үйлчилгээ үзүүлэгчээр бүртгүүлсэн компаниар дамжуулахгүйгээр нийтэд санал болгох, худалдахыг хориглоно” гэж заасны дагуу зөвхөн тус Хороонд бүртгүүлсэн виртуал хөрөнгийн үйлчилгээ үзүүлэгчээр дамжуулан виртуал хөрөнгийг нийтэд санал болгох, худалдах боломжтой болохыг анхаарна уу.

Бүртгэлтэй холбоотой асуудлаар Санхүүгийн зохицуулах хорооны Виртуал хөрөнгийн үйлчилгээ үзүүлэгчийн хэлтэс (51-261674) болон Мэдээлэл технологийн хэлтэс (51-263425)-ээс тодруулах боломжтой.

САНХҮҮГИЙН ЗОХИЦУУЛАХ ХОРОО

Унгарын төв банктай хамтран ажиллах санамж бичиг байгууллаа

/

Монголбанкны урилгаар Унгар улсын төв банкны /Magyar Nemzeti Bank/ Дэд ерөнхийлөгч Михали Патай тэргүүтэй зочид төлөөлөгчид 2022 оны 07 сарын 17-21-ний өдрүүдэд Улаанбаатар хотноо ажлын айлчлал хийж байна.

Айлчлалын хүрээнд талууд Хамтран ажиллах санамж бичиг байгууллаа. Энэхүү арга хэмжээнд Монголбанкны Дэд ерөнхийлөгч Г.Энхтайван, Унгар улсын төв банкны Дэд ерөнхийлөгч Михали Патай тэргүүтэй зочид төлөөлөгчид, Унгар улсаас Монгол Улсад суугаа Онц бөгөөд Бүрэн эрхт Элчин сайд Борбала Анна Обрушански нар оролцсон юм.

Санамж бичгээр хоёр тал ногоон санхүүжилт, төв банкны цахим мөнгө, олон нийтийн санхүүгийн боловсрол, төлбөрийн системийн чиглэлд хамтын ажиллагаагаа өргөжүүлэн, харилцаагаа улам гүнзгийрүүлэхээр тохироод байна.

Зээлийн мэдээллийн санд тохируулга хийв

/

Тулгар төрийн 2230, 2231, Их Монгол Улсын 815, 816, Үндэсний эрх чөлөө, тусгаар тогтнолоо сэргээн мандуулсны 110, 111, Ардын хувьсгалын 100, 101 жилийн ой, Үндэсний их баяр наадмыг тохиолдуулан Ковид-19 цар тахлын улмаас эдийн засгийн хүндрэлтэй нөхцөлд орж, авсан зээл нь хэвийнээс бусад ангилалд орсон 50 мянга гаруй иргэн, ААН-ийн мэдээллийг Монголбанкны Зээлийн мэдээллийн санд харагдуулахгүй байх тохируулгыг хийлээ.

Үүнээс гадна, цаашид Монголбанкны Зээлийн мэдээллийн санд үүрэн холбооны үйлчилгээ, үүрэн холбооны оператор компаниудын гурвалсан үйлчилгээний (IPTV, интернэт, суурин утас) төлбөрийн мэдээлэл нийлүүлэхийг зогсоох арга хэмжээг авч хэрэгжүүлэхээр болов.

Банк бус санхүүгийн байгууллага, хөрөнгө оруулалтын менежментийн компаниудын анхааралд

Санхүүгийн зохицуулах хорооны 2022 оны 3 дугаар сарын 23-ны өдрийн 145 дугаар тогтоолын хавсралтаар “Компанийн засаглалын кодекс” шинэчлэн батлагдаж, “Захиргааны хэм хэмжээний актын улсын нэгдсэн бүртгэл”-д бүртгэгдсэнээр дөрөвдүгээр сарын 15-наас хүчин төгөлдөр мөрдөгдөж эхэлсэн. Санхүүгийн зохицуулах хороо кодексийг үйл ажиллагаандаа дагаж мөрдөх үүрэг бүхий компаниудын засаглалын хэрэгжилтийн тайланд тогтмол үнэлгээ хийх бөгөөд цаашид салбарын засаглалын түвшнийг тогтоох юм. Одоогийн байдлаар нийт даатгагч,  итгэлцлийн үйлчилгээ эрхлэгч банк бус санхүүгийн байгууллага, хөрөнгө оруулалтын менежментийн компаниудын үүргийн хэрэгжилт дараах байдалтай байна.

Тайлан ирүүлээгүй компаниудыг “Компанийн засаглалын кодекс”-ийг хэрэгжүүлж ажиллаагүй гэж тооцох үндэслэлтэй бөгөөд кодексийн хэрэгжилтийн тайланг маягтын дагуу ирүүлээгүй компаниуд Санхүүгийн зохицуулах хорооны тогтоолоор хүлээсэн үүргээ биелүүлж, энэ сарын 08-ны дотор ирүүлэхийг анхааруулж байна. Нэмэлт мэдээллийг 51-262601 утсаар тодруулна уу. 

НӨАТ-ын буцаан олголтоор 3,268 иргэн нэг сая төгрөгөөс дээш дүнтэй урамшуулал авчээ

/

Монгол Улсын иргэд НӨАТ-ын буцаан олголтоор тухайн улиралд худалдан авсан барааны нийт дүнгийн 2%-ийг буцаан авдаг болоод зургаан жил болж байгаа юм. Энэ удаад 2022 оны хоёрдугаар улирлын төлбөрийн баримтаа долдугаар сарын 8-ны 23:59:59 цагаас өмнө системд бүртгүүлэн буцаан олголтын урамшууллаа авахыг Татварын Ерөнхий Газраас мэдээллээ.

2022 оны I улиралд 1,136,755 иргэнд 57.5 тэрбум төгрөгийг буцаан олгосон юм.

Буцаан олголтоо авсан иргэдийн 39.9% нь 20,000 хүртэлх төгрөгийн, 0.3% буюу 3,268 иргэн нэг сая төгрөгөөс дээш дүнтэй урамшуулал авчээ.

НӨАТ-ын буцаалтыг олгох журмаас:

  • Нэгдүгээр улирлын буцаан олголтыг дөрөвдүгээр сард,
  • Хоёрдугаар улирлын буцаан олголтыг долдугаар сард,
  • Гуравдугаар улирлын буцаан олголтыг аравдугаар сард,
  • Дөрөвдүгээр улирлын буцаан олголтыг дараа оных нь нэгдүгээр сард олгодог журамтай.

Харин сар болгон НӨАТ-ын сугалааны тохирол явуулдаг байсныг Засгийн газраас зогсоогоод байгаа. Гэвч энэ оны 12 дугаар сард сугалааны дараагийн хувилбарыг танилцуулж, явуулахаар төлөвлөөд байгаа хэмээн Татварын Ерөнхий Газрын дарга Б.Заяабал мэдэгдлээ.

Цахим төлбөр тооцоо, мөнгөн гуйвуулгын зөвшөөрөл бүхий ББСБ-уудын жагсаалт

/

Монгол Улс нь Ази, номхон далайн мөнгө угаахтай тэмцэх бүлгийн гишүүн орны хувьд мөнгө угаах, терроризмыг санхүүжүүлэхтэй тэмцэх олон улсын стандартыг хэрэгжүүлж ажиллаж байна. Санхүүгийн хориг арга хэмжээг хэрэгжүүлэх байгууллага /ФАТФ/-ын Зөвлөмж 14 /Мөнгө болон үнэ бүхий зүйлийн шилжүүлгийн үйлчилгээ/-т цахим төлбөр тооцоо, мөнгөн гуйвуулгын үйлчилгээ үзүүлэгчид мөнгө угаах, терроризмыг санхүүжүүлэх гэмт хэрэгт өртөх эрсдэлтэй тул холбогдох шаардлагуудыг тусгасан байдаг.  

Цахим төлбөр тооцоо, мөнгөн гуйвуулгын үйлчилгээ нь Банк бус санхүүгийн үйл ажиллагааны тухай хуулийн 7 дугаар зүйлийн 7.1.6-д зааснаар банк бус санхүүгийн үйл ажиллагаанд хамаардаг ба тус үйлчилгээг Аж ахуйн үйл ажиллагааны тусгай зөвшөөрлийн тухай хуулийн 10 дугаар зүйлд заасны дагуу Санхүүгийн зохицуулах хорооноос тусгай зөвшөөрөл олгосон этгээд эрхэлнэ. Дээрх үйлчилгээг тусгай зөвшөөрөлгүй этгээдээс авснаар залилан, хууран мэхлэлт, мөнгө угаах болон терроризмыг санхүүжүүлэх гэмт хэргийн золиос болох эрсдэлтэй тул иргэд, олон нийтийг болзошгүй эрсдэлээс хамгаалах зорилгоор Санхүүгийн зохицуулах хорооноос тусгай зөвшөөрөлтэйгөөр цахим төлбөр тооцоо, мөнгөн гуйвуулгын үйлчилгээ эрхэлж буй этгээдүүдийн жагсаалтыг тогтмол шинэчлэн цахим хуудаснаа нээлттэй мэдээлдэг. Энэ оны эхний хагас жилийн байдлаар тусгай зөвшөөрөлтэйгөөр цахим төлбөр тооцоо, мөнгөн гуйвуулгын үйлчилгээ эрхэлж буй этгээдүүдийн мэдээллийг хүргэж байна. Үүнд:

Мэдээ орчуулах »